Σε αναμόρφωση του συστήματος ελέγχου και πιστοποίησης της βιολογικής παραγωγής προχωρά το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ξεκινώντας συνεργασία με τον ΟΟΣΑ. Στόχος είναι ένα αυστηρότερο και περισσότερο διαφανές πλαίσιο, μετά και τα υψηλά ποσοστά μη συμμόρφωσης που καταγράφηκαν σε ελέγχους παραγωγών βιολογικής κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας.
Η νέα συνεργασία του ΥΠΑΑΤ με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης εντάσσεται στην προσπάθεια αναμόρφωσης του συστήματος εποπτείας των βιολογικών προϊόντων, με έμφαση στην αξιοπιστία των πιστοποιήσεων και στην αποτελεσματικότερη διενέργεια των ελέγχων.
Σύμφωνα με το Υπουργείο, στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται η καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων δεδομένων, οι στοχευμένοι έλεγχοι βάσει ανάλυσης κινδύνου, η ενίσχυση της ιχνηλασιμότητας και η αποτελεσματικότερη εποπτεία των φορέων που πραγματοποιούν τους ελέγχους και τις πιστοποιήσεις.
Υψηλά ποσοστά μη συμμόρφωσης
Το μέγεθος του προβλήματος αποτυπώνεται στα στοιχεία ελέγχων που δημοσιοποίησε το ΥΠΑΑΤ.
Πραγματοποιήθηκε δειγματοληπτικός έλεγχος σε 737 παραγωγούς που είχαν υποβάλει αίτηση για ένταξη στις δράσεις της βιολογικής κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας.
Από τους ελέγχους προέκυψε ότι ποσοστό 35% παρουσίασε ευρήματα μη συμμόρφωσης.
Παράλληλα, 20,5% των παραγωγών αποχώρησε οικειοθελώς μετά την ανακοίνωση των ελέγχων.
Συνολικά, σύμφωνα με το Υπουργείο, το 55,5% είτε αποχώρησε είτε παρουσίασε ευρήματα μη συμμόρφωσης.
Το ΥΠΑΑΤ επισημαίνει ακόμη ότι οι έλεγχοι που πραγματοποιήθηκαν στους ίδιους τους φορείς πιστοποίησης οδήγησαν και σε μέτρα αναστολής καθώς και σε χρηματικά πρόστιμα.
Τι αλλάζει στους ελέγχους
Η συνεργασία με τον ΟΟΣΑ αποσκοπεί πλέον στη δημιουργία ενός νέου μοντέλου εποπτείας, ώστε οι έλεγχοι να μην πραγματοποιούνται μόνο με οριζόντιο τρόπο αλλά να κατευθύνονται περισσότερο στις περιπτώσεις όπου τα δεδομένα δείχνουν αυξημένο κίνδυνο παρατυπιών.
Η χρήση δεδομένων και η ανάλυση κινδύνου αναμένεται έτσι να αποκτήσουν μεγαλύτερη βαρύτητα στην επιλογή των παραγωγών και των φορέων που θα ελέγχονται.
Παράλληλα, επιδιώκεται μεγαλύτερη ιχνηλασιμότητα των βιολογικών προϊόντων, ώστε να είναι ευκολότερη η παρακολούθηση της πορείας τους και η διασταύρωση των στοιχείων που δηλώνονται.
Τι σημαίνει για τους παραγωγούς της Ημαθίας
Οι αλλαγές έχουν άμεσο ενδιαφέρον και για την Ημαθία, όπου δραστηριοποιούνται παραγωγοί βιολογικών προϊόντων, κτηνοτρόφοι και μελισσοκόμοι.
Η κατεύθυνση που δίνει το ΥΠΑΑΤ δείχνει ότι το επόμενο διάστημα θα δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στις διασταυρώσεις στοιχείων, στην τεκμηρίωση της παραγωγής και στην τήρηση των προϋποθέσεων πιστοποίησης, ιδιαίτερα όταν η βιολογική δραστηριότητα συνδέεται με οικονομικές ενισχύσεις.
Το νέο πλαίσιο δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Η συνεργασία με τον ΟΟΣΑ αποτελεί μέρος της διαδικασίας αναμόρφωσης του συστήματος και συνεπώς μένει να αποσαφηνιστούν οι συγκεκριμένες αλλαγές που θα θεσμοθετηθούν και το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής τους.
Για παραγωγούς της Ημαθίας που είναι ήδη πιστοποιημένοι ή συμμετέχουν σε προγράμματα βιολογικής γεωργίας, κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας, το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις νέες διαδικασίες ελέγχου και πιστοποίησης που θα προκύψουν από την αναμόρφωση του συστήματος.
