Το ζήτημα της ασφάλειας των πεζοπορικών διαδρομών που οδηγούν σε καταρράκτες και φυσικές βάθρες του Δήμου Βέροιας τέθηκε στη συνεδρίαση λογοδοσίας του Δημοτικού Συμβουλίου, με ερώτηση του δημοτικού συμβούλου της παράταξης «ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ αλλάΖΟΥΜΕ», Θεόφιλου Κορωνά. Αφορμή αποτέλεσε ο τραγικός θάνατος νεαρής γυναίκας στον καταρράκτη Δερματά, στην περιοχή των Ριζωμάτων.
Η συζήτηση επικεντρώθηκε στη διάκριση ανάμεσα στον βαθμό δυσκολίας μιας πεζοπορικής διαδρομής και στους ενδεχόμενους κινδύνους που υπάρχουν στον τελικό προορισμό της, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για φυσικές βάθρες όπου οι επισκέπτες ενδέχεται να εισέλθουν στο νερό.
Κορωνάς: Ερωτήματα για τη σήμανση και την αξιολόγηση των κινδύνων
Ο Θεόφιλος Κορωνάς αναφέρθηκε στο έργο «Δημιουργία δικτύου μονοπατιών και διαδρομών πεζοπορίας Δήμου Βέροιας», προϋπολογισμού 367.687,11 ευρώ, το οποίο χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Εστίασε σε τρεις διαδρομές: την Α6 «Ριζώματα – Καταρράκτης Δερματά», την Α7 «Ελαφίνα – Βάθρες Ελαφίνας» και την Α8 «Καταρράκτης Σουλπάτα».
Για τη διαδρομή προς τον καταρράκτη Δερματά, μήκους περίπου 1,6 χιλιομέτρων, επισήμανε ότι παρουσιάζεται ως εύκολη, με βαθμό δυσκολίας 1/5, κατάλληλη ακόμη και για οικογένειες και αρχάριους πεζοπόρους.
Ο δημοτικός σύμβουλος διευκρίνισε ότι ο χαρακτηρισμός μιας διαδρομής ως εύκολης δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι ασφαλής και η είσοδος στα νερά του καταρράκτη.
Με την ερώτησή του ζήτησε να πληροφορηθεί με ποια κριτήρια έγινε η αξιολόγηση της διαδρομής, εάν εξετάστηκαν οι κίνδυνοι στον χώρο της φυσικής βάθρας και εάν προβλέφθηκε ειδική προειδοποιητική σήμανση για την κολύμβηση, το βάθος, τα ρεύματα και την ολισθηρότητα.
Παράλληλα, ρώτησε εάν κατά τον χρόνο του δυστυχήματος υπήρχαν εμφανείς προειδοποιήσεις για κίνδυνο πνιγμού ή απαγόρευση κολύμβησης, καθώς και εάν είχαν προηγηθεί αναφορές για την επικινδυνότητα του σημείου.
Αντίστοιχα ερωτήματα έθεσε για τις διαδρομές προς τις βάθρες της Ελαφίνας και τον καταρράκτη Σουλπάτα, ενώ ζήτησε να ενημερωθεί εάν πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι μετά το τραγικό περιστατικό.
Ο Θεόφιλος Κορωνάς ζήτησε επίσης να του χορηγηθούν η εγκεκριμένη τεχνική μελέτη, οι προδιαγραφές σήμανσης και τα σχετικά υπηρεσιακά έγγραφα. Με συμπληρωματική παρέμβαση ρώτησε εάν είχαν ενημερωθεί οι τοπικές κοινότητες πριν ή μετά την κατάθεση της πρότασης.
Ξεκαθάρισε, πάντως, ότι η παρέμβασή του δεν αποσκοπούσε στην απόδοση ευθυνών για τον θάνατο της νεαρής γυναίκας, αλλά στην εξέταση της επάρκειας των μέτρων πρόληψης και ενημέρωσης των επισκεπτών.
Ασλανίδης: «Αναδείξαμε υφιστάμενα μονοπάτια»
Απαντώντας, ο πρώην αντιδήμαρχος Τουρισμού Λάζαρος Ασλανίδης υπογράμμισε ότι ο Δήμος Βέροιας αξιοποίησε το χρηματοδοτικό πρόγραμμα για την ανάδειξη υφιστάμενων πεζοπορικών διαδρομών στους ορεινούς όγκους του Βερμίου και των Πιερίων.
Όπως ανέφερε, το έργο περιλαμβάνει 14 μονοπάτια που ήταν ήδη γνωστά στους κατοίκους των ορεινών περιοχών και δεν δημιουργήθηκαν εκ νέου.
Για τη διαδρομή προς τον καταρράκτη Δερματά σημείωσε ότι πρόκειται για παλιό προσκυνηματικό μονοπάτι, μήκους 1,6 χιλιομέτρων, το οποίο χρησιμοποιείται εδώ και πολλές δεκαετίες.
Εξήγησε ότι ο χαρακτηρισμός της διαδρομής ως εύκολης προκύπτει από τα τεχνικά χαρακτηριστικά της πεζοπορίας και δεν απαιτείται ιδιαίτερος ορειβατικός εξοπλισμός ή υψηλό επίπεδο φυσικής κατάστασης.
Ο ίδιος ανέφερε ότι η μελέτη πέρασε από τις προβλεπόμενες διαδικασίες αξιολόγησης και εγκρίσεων αρμόδιων υπηρεσιών.
Δέλλας: Οι εγκρίσεις της μελέτης και ο προσκυνηματικός χαρακτήρας της διαδρομής
Στη συνέχεια, ο αντιδήμαρχος Θανάσης Δέλλας αναφέρθηκε αναλυτικά στη διαδικασία αξιολόγησης και έγκρισης του έργου.
Όπως εξήγησε, η κατάταξη των μονοπατιών σε βαθμούς δυσκολίας έγινε από τον μελετητή, βάσει συγκεκριμένων τεχνικών κριτηρίων και της σχετικής νομοθεσίας.
Παρουσίασε σειρά εγκρίσεων και αποφάσεων, αναφέροντας μεταξύ άλλων τη σύμφωνη γνώμη του Δασαρχείου Βέροιας στις 2 Μαΐου 2023 και την έγκριση της μελέτης από τη Διεύθυνση Δασών Ημαθίας στις 28 Νοεμβρίου 2024.
Επικαλέστηκε επίσης ομόφωνες αποφάσεις της Δημοτικής Επιτροπής και του Δημοτικού Συμβουλίου κατά τα έτη 2025 και 2026 για την ένταξη, τις συμβάσεις και τις διαδικασίες υλοποίησης του έργου.
Ο αντιδήμαρχος στάθηκε ιδιαίτερα στην ιστορία της διαδρομής, επισημαίνοντας ότι οι κάτοικοι της περιοχής την χρησιμοποιούσαν επί δεκαετίες για να επισκέπτονται τα δύο εικονοστάσια που βρίσκονται κοντά στον καταρράκτη.
Ανέφερε ακόμη ότι, σύμφωνα με όσα γνωρίζει από την τοπική ιστορία, δεν υπήρχε προηγούμενο γνωστό περιστατικό πνιγμού στον συγκεκριμένο καταρράκτη.
Μελιόπουλος: «Η Κοινότητα Ριζωμάτων είχε ερωτηθεί και συναίνεσε»
Στη συζήτηση παρενέβη και ο πρόεδρος της Δημοτικής Κοινότητας Ριζωμάτων, Γιώργος Μελιόπουλος, ο οποίος επιβεβαίωσε ότι η κοινότητα είχε ενημερωθεί και είχε συναινέσει στην ανάδειξη του μονοπατιού.
Μάλιστα, σημείωσε ότι η τοπική κοινότητα επιθυμούσε την αξιοποίηση και άλλων πεζοπορικών διαδρομών στα Πιέρια.
Ο πρόεδρος υποστήριξε ότι ο Δήμος δεν δημιούργησε νέα πρόσβαση στον καταρράκτη, αλλά προχώρησε στον καθαρισμό και τη σήμανση μιας διαδρομής που υπήρχε εδώ και περισσότερα από 100 χρόνια.
Αναφέρθηκε επίσης σε αυτοψία που πραγματοποίησε στις 8 Ιουλίου μαζί με τον αντιδήμαρχο Δέλλα, καθώς και σε προσωπική επίσκεψή του στις 8 Αυγούστου, με παρέα στην οποία συμμετείχε και παιδί πέντε ετών, θέλοντας να αναδείξει τον χαμηλό βαθμό δυσκολίας του μονοπατιού.
Για το ζήτημα της προειδοποιητικής σήμανσης δήλωσε ότι δεν γνωρίζει τις συγκεκριμένες τεχνικές προδιαγραφές, επικαλούμενος ωστόσο παραδείγματα αντίστοιχων φυσικών διαδρομών στον Όλυμπο, όπου, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν υπάρχουν πινακίδες απαγόρευσης ή προειδοποίησης για την είσοδο στο νερό.
Ακριβόπουλος: «Άλλο η δυσκολία του μονοπατιού και άλλο η επικινδυνότητα»
Ο νυν αντιδήμαρχος Τουρισμού, Λεωνίδας Ακριβόπουλος, αναφέρθηκε στη σημασία του έργου για την ανάπτυξη του εναλλακτικού τουρισμού στον Δήμο Βέροιας.
Όπως τόνισε, η ανάδειξη των πεζοπορικών διαδρομών δημιουργεί νέες δυνατότητες τουριστικής αξιοποίησης των ορεινών κοινοτήτων και συμπληρώνει τα αρχαιολογικά, βυζαντινά και θρησκευτικά αξιοθέατα της περιοχής.
Γνωστοποίησε μάλιστα ότι υπάρχει θετική ανταπόκριση και προοπτική διοργάνωσης ταξιδιού εξοικείωσης για τουριστικούς πράκτορες, με στόχο την προβολή των συγκεκριμένων προορισμών.
Ο Λεωνίδας Ακριβόπουλος επανέλαβε ότι το έργο αφορά αποκλειστικά υφιστάμενα μονοπάτια και προχώρησε σε μια βασική διευκρίνιση:
«Δεν μιλάμε για βαθμό επικινδυνότητας πουθενά, αλλά μιλάμε για βαθμό δυσκολίας μονοπατιού».
Εξήγησε ότι η βαθμολογία 1/5 αφορά τη μορφολογία και την κλίση του εδάφους, την απόσταση και τις απαιτήσεις της πεζοπορίας, ώστε ο επισκέπτης να μπορεί να προετοιμαστεί κατάλληλα.
Το ζήτημα της προειδοποιητικής σήμανσης
Από τις τοποθετήσεις προέκυψε ότι οι εκπρόσωποι της δημοτικής αρχής και της Κοινότητας Ριζωμάτων έδωσαν ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι η διαδρομή προϋπήρχε, είχε χαμηλό βαθμό δυσκολίας και η μελέτη ανάδειξής της ακολούθησε διαδικασίες εγκρίσεων.
Ωστόσο, στις απαντήσεις που καταγράφηκαν σημειώθηκε ότι δεν είχε προβλεφθεί ειδική προειδοποιητική σήμανση σχετικά με την κολύμβηση στη φυσική βάθρα του καταρράκτη Δερματά, ούτε και σήμερα έχει τοποθετηθεί παρά το δυστύχημα με την άτυχη κοπέλα. Τόσο ο κ. Δέλλας όσο και ο κ. Μελιόπουλος τόνισαν ότι ποτέ στο παρελθόν δεν υπάρξε πρόβλημα ή ατύχημα στον καταρράκτη Δερματά
