Χρηματοδότηση ύψους 74.400 ευρώ εξασφάλισε ο Δήμος Βέροιας από το Πράσινο Ταμείο για την εκπόνηση Σχεδίου Αστικής Ανθεκτικότητας, ενός στρατηγικού σχεδιασμού που αποσκοπεί στην καταγραφή των αδυναμιών της πόλης και στον προσδιορισμό παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση περιβαλλοντικών, κλιματικών, πολεοδομικών και κοινωνικών προκλήσεων.
Η χρηματοδότηση έγινε ομόφωνα αποδεκτή από τη Δημοτική Επιτροπή Βέροιας κατά τη συνεδρίαση της Παρασκευής 23 Οκτωβρίου 2026, έπειτα από εισήγηση του δημάρχου Κωνσταντίνου Βοργιαζίδη.
Το ποσό εγκρίθηκε με την απόφαση 352.4.3/2026 του Διοικητικού Συμβουλίου του Πράσινου Ταμείου και περιλαμβάνει ΦΠΑ. Η Δημοτική Επιτροπή αποφάσισε την αποδοχή του και εισηγήθηκε την εγγραφή του στον προϋπολογισμό και στο Τεχνικό Πρόγραμμα του Δήμου για το 2026.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη δεν αφορά ακόμη την κατασκευή κάποιου έργου. Τα 74.400 ευρώ προορίζονται για την εκπόνηση του σχεδίου, το οποίο θα πρέπει να προσδιορίσει προβλήματα, προτεραιότητες, προτεινόμενες παρεμβάσεις, κόστος και χρονοδιάγραμμα υλοποίησης.
Πρόκειται για ένα εργαλείο σχεδιασμού που συνδέεται με την προσαρμογή της πόλης στην κλιματική αλλαγή, την κατάσταση των υποδομών, την ποιότητα των δημόσιων χώρων, την ενεργειακή αποδοτικότητα και την ικανότητα της τοπικής κοινωνίας να αντιμετωπίζει έκτακτες καταστάσεις.
Τι ακριβώς είναι το Σχέδιο Αστικής Ανθεκτικότητας
Το Σχέδιο Αστικής Ανθεκτικότητας, γνωστό με τα αρχικά Σ.Α.Α., αποτελεί θεσμοθετημένο εργαλείο στρατηγικού σχεδιασμού για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Η έννοια της αστικής ανθεκτικότητας δεν περιορίζεται στην προστασία από ακραία καιρικά φαινόμενα. Περιγράφει τη δυνατότητα μιας πόλης να αντέχει σε πιέσεις, να διατηρεί τις βασικές λειτουργίες της σε περιόδους κρίσης, να προσαρμόζεται στις μεταβαλλόμενες συνθήκες και να αντιμετωπίζει προβλήματα που επηρεάζουν την καθημερινότητα των κατοίκων.
Σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο, τα σχέδια αυτά περιλαμβάνουν τη διάγνωση του βαθμού ανθεκτικότητας μιας περιοχής, τον καθορισμό προτεραιοτήτων, τη διαμόρφωση παρεμβάσεων και τον προγραμματισμό της υλοποίησής τους.
Εξετάζονται, μεταξύ άλλων, οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, οι προβληματικές υποδομές, η υποβάθμιση του αστικού μικροκλίματος, το παλαιωμένο κτιριακό απόθεμα, η ενεργειακή ανεπάρκεια και ζητήματα κοινωνικής συνοχής.
Η σχετική υποχρέωση θεσπίστηκε με τον νόμο 5106/2024, ενώ οι τεχνικές προδιαγραφές εξειδικεύθηκαν με υπουργική απόφαση που δημοσιεύθηκε τον Μάιο του 2026.
Ποιους τομείς μπορεί να καλύψει το σχέδιο στη Βέροια
Με βάση τις προδιαγραφές του προγράμματος, το Σχέδιο Αστικής Ανθεκτικότητας μπορεί να καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων που συνδέονται με τη λειτουργία και τις ανάγκες της πόλης.
Αντιπλημμυρική προστασία και διαχείριση υδάτων
Ένας από τους τομείς που μπορούν να εξεταστούν είναι η ευπάθεια του αστικού χώρου σε έντονες βροχοπτώσεις και πλημμυρικά φαινόμενα.
Στην περίπτωση της Βέροιας, η μελέτη θα μπορούσε να αξιολογήσει την επάρκεια της απορροής των ομβρίων, τα σημεία όπου υπάρχει κίνδυνος συγκέντρωσης νερού και την ανάγκη πρόσθετων παρεμβάσεων.
Αυτό δεν σημαίνει ότι έχουν ήδη εγκριθεί συγκεκριμένα αντιπλημμυρικά έργα. Η καταγραφή των αναγκών και η ιεράρχησή τους αποτελούν αντικείμενα που μπορούν να ενταχθούν στον σχεδιασμό.
Αντιμετώπιση υψηλών θερμοκρασιών και αναβάθμιση δημόσιων χώρων
Η αστική ανθεκτικότητα συνδέεται επίσης με την αντιμετώπιση των υψηλών θερμοκρασιών κατά τους θερινούς μήνες.
Στο πλαίσιο αυτό μπορούν να εξεταστούν η επάρκεια του αστικού πρασίνου, οι συνθήκες σκίασης, τα υλικά των επιφανειών σε πλατείες και πεζοδρόμια και οι δυνατότητες βελτίωσης του μικροκλίματος.
Ενδεχόμενες προτάσεις μπορούν να αφορούν φυτεύσεις, ενίσχυση της σκίασης, αναβάθμιση κοινόχρηστων χώρων και χρήση υλικών που περιορίζουν τη συσσώρευση θερμότητας.
Δημοτικές υποδομές και ενεργειακή ανθεκτικότητα
Το σχέδιο μπορεί ακόμη να εξετάσει την κατάσταση κρίσιμων δημοτικών υποδομών, την ενεργειακή κατανάλωση και τις δυνατότητες εξοικονόμησης πόρων.
Στο πεδίο αυτό εντάσσονται, ενδεικτικά, δημοτικά κτίρια, κοινόχρηστες εγκαταστάσεις και υποδομές των οποίων η λειτουργία είναι σημαντική για την εξυπηρέτηση των πολιτών.
Πολιτική προστασία και αντιμετώπιση έκτακτων καταστάσεων
Ένας ακόμη τομέας είναι η δυνατότητα του Δήμου να ανταποκρίνεται σε ακραία καιρικά φαινόμενα και άλλες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.
Η αξιολόγηση μπορεί να συνδέεται με την προσβασιμότητα κρίσιμων εγκαταστάσεων, τη λειτουργική συνέχεια βασικών υπηρεσιών και τον εντοπισμό υποδομών που παρουσιάζουν αυξημένη τρωτότητα.
Προσβασιμότητα, κοινωνική συνοχή και καθημερινότητα
Η αστική ανθεκτικότητα δεν έχει αποκλειστικά τεχνικό ή περιβαλλοντικό χαρακτήρα.
Στο θεσμικό της περιεχόμενο περιλαμβάνεται και η κοινωνική διάσταση της λειτουργίας μιας πόλης. Επομένως, μπορούν να εξεταστούν η πρόσβαση των κατοίκων σε βασικές υπηρεσίες, οι ανάγκες ευάλωτων πληθυσμιακών ομάδων και οι ανισότητες μεταξύ διαφορετικών περιοχών.
Οι παραπάνω θεματικές αποτελούν ενδεικτικές δυνατότητες του εθνικού πλαισίου και όχι επιβεβαιωμένες παρεμβάσεις του υπό εκπόνηση σχεδίου της Βέροιας.
Πώς θα διαμορφωθεί το σχέδιο
Ο σχεδιασμός προβλέπει τη μετάβαση από την καταγραφή προβλημάτων στη διαμόρφωση συγκεκριμένων προτάσεων.
Αρχικά απαιτείται η αποτύπωση των χαρακτηριστικών και των αδυναμιών της περιοχής μελέτης. Στη συνέχεια προσδιορίζονται οι παράγοντες που επηρεάζουν την ανθεκτικότητά της και οι προτεραιότητες για την αντιμετώπισή τους.
Η διαδικασία ολοκληρώνεται με τη διαμόρφωση προγράμματος δράσης, στο οποίο προσδιορίζονται οι παρεμβάσεις, ο προϋπολογισμός και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης.
Με αυτόν τον τρόπο, το σχέδιο δεν περιορίζεται σε μια γενική περιγραφή των προβλημάτων, αλλά προορίζεται να αποτελέσει βάση για μελλοντικές διοικητικές αποφάσεις και διεκδίκηση χρηματοδοτήσεων.
Το Πράσινο Ταμείο αναφέρει ότι τα σχέδια επιδιώκουν μετρήσιμα αποτελέσματα, από τη μικροκλιματική αναβάθμιση και την εξοικονόμηση πόρων μέχρι τη δημόσια υγεία και την πολιτική προστασία.
Εθνικό πρόγραμμα χρηματοδότησης άνω των 16 εκατ. ευρώ
Η χρηματοδότηση της Βέροιας εντάσσεται σε ευρύτερο πρόγραμμα του Πράσινου Ταμείου.
Η σχετική πρόσκληση δημοσιεύθηκε στις 16 Ιουλίου 2026 και αφορά τους δήμους όλης της χώρας, μέσω του χρηματοδοτικού προγράμματος «Δράσεις Περιβαλλοντικού Ισοζυγίου 2026».
Ο συνολικός προϋπολογισμός της πρόσκλησης ανέρχεται σε 16.144.800 ευρώ, ενώ το διάστημα υποβολής προτάσεων ορίστηκε από τις 20 Ιουλίου έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Οι προτάσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά και αξιολογούνται με τη διαδικασία της άμεσης αξιολόγησης, κατά σειρά προτεραιότητας υποβολής.
Η υποχρέωση εκπόνησης Σχεδίων Αστικής Ανθεκτικότητας αφορά τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης πρώτου και δεύτερου βαθμού. Με νεότερη νομοθετική ρύθμιση, η σχετική προθεσμία έχει παραταθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027.
