Μια βαλίτσα γεμάτη βιβλία, ιστορίες και πολύτιμα μηνύματα έφτασε στο 2ο Δημοτικό Σχολείο Μελίκης, δίνοντας στους μαθητές την ευκαιρία να γνωρίσουν τον κόσμο των δικαιωμάτων μέσα από την ανάγνωση. Πρόκειται για το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Βιβλία σε Ρόδες», που ταξιδεύει από σχολείο σε σχολείο, ενισχύοντας τη φιλαναγνωσία και προσφέροντας στους εκπαιδευτικούς πρόσθετα εργαλεία διδασκαλίας.
Για τη δράση μίλησε ο διευθυντής του 2ου Δημοτικού Σχολείου Μελίκης, Άγγελος Παπαγγέλου, στην εκπομπή «Περίκεντρος» της TV100, απαντώντας στις ερωτήσεις της δημοσιογράφου Βιβής Ανδρίτσου.
Όπως εξήγησε, το πρόγραμμα ξεκίνησε το 2012 στην Αθήνα, με πρωτοβουλία της αστικής μη κερδοσκοπικής εταιρείας «Πύρνα», και στη συνέχεια επεκτάθηκε σε σχολεία ολόκληρης της χώρας. Στην Ημαθία εφαρμόζεται σχεδόν από τα πρώτα χρόνια λειτουργίας του, με τις σχολικές μονάδες να επιλέγουν θεματικές βαλίτσες ανάλογα με τον εκπαιδευτικό τους προγραμματισμό.
Μια βαλίτσα για τα δικαιώματα και μια ακόμη για τον πλανήτη
Στο 2ο Δημοτικό Σχολείο Μελίκης φιλοξενείται στη διάρκεια του Νοεμβρίου η βαλίτσα με θέμα τα δικαιώματα, ενώ για τον Φεβρουάριο έχει προγραμματιστεί η παραλαβή της θεματικής βαλίτσας που αφορά τον πλανήτη και το περιβάλλον.
Ο κ. Παπαγγέλου περιέγραψε τη διαδικασία ως μια ξεχωριστή εμπειρία για τους μαθητές, καθώς κάθε βαλίτσα περιλαμβάνει παιδαγωγικά επιλεγμένα βιβλία που μπορούν να αξιοποιηθούν σε διαφορετικά γνωστικά αντικείμενα και στα εργαστήρια δεξιοτήτων.
«Όταν την ανοίγεις, βλέπεις τη μαγεία της», ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι τα βιβλία βοηθούν τους εκπαιδευτικούς να προσεγγίσουν πιο ολοκληρωμένα τη διδασκαλία, αλλά κυρίως δίνουν στα παιδιά ερεθίσματα για να αγαπήσουν την ανάγνωση και να αναπτύξουν την κριτική τους σκέψη.
Τα βιβλία της βαλίτσας χρησιμοποιούνται κυρίως μέσα στην τάξη, ενώ για τον δανεισμό στο σπίτι οι μαθητές έχουν τη δυνατότητα να αξιοποιούν τη σχολική βιβλιοθήκη.
Μια ζωντανή βιβλιοθήκη με σημαντική συμμετοχή των μαθητών
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο διευθυντής στη βιβλιοθήκη του σχολείου, η οποία διαθέτει μεγάλο αριθμό τίτλων και εμπλουτίζεται διαρκώς με νέες εκδόσεις.
Καθοριστική είναι η συμβολή του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων, ο οποίος, σύμφωνα με τον κ. Παπαγγέλου, είναι ιδιαίτερα δραστήριος και φροντίζει για την ενίσχυση της συλλογής. Παράλληλα, βιβλία προσφέρουν μεμονωμένοι γονείς και εκπαιδευτικοί.
Το σχολείο συμμετέχει στο Δίκτυο Σχολικών Βιβλιοθηκών και δέχεται επισκέψεις από την Κινητή Βιβλιοθήκη της Βέροιας.
Η ανταπόκριση των παιδιών χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα θετική. Όπως ανέφερε ο διευθυντής, τις ημέρες δανεισμού τουλάχιστον 10 με 15 μαθητές επισκέπτονται τη βιβλιοθήκη, επιστρέφουν βιβλία που έχουν διαβάσει και επιλέγουν καινούργια.
«Κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας για να αγαπήσουν τα παιδιά τα βιβλία», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η ανάγνωση δεν αποτελεί απλώς ένα ευχάριστο χόμπι, αλλά μια διαδικασία που απαιτεί ενεργή συμμετοχή του μυαλού.
Η πρόκληση των οθονών και η αξία της ανάγνωσης
Ένα σημαντικό μέρος της συζήτησης επικεντρώθηκε στη σχέση των παιδιών με την τεχνολογία και στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει σήμερα το βιβλίο απέναντι στα γρήγορα ερεθίσματα των ψηφιακών οθονών.
Ο κ. Παπαγγέλου αναγνώρισε ότι η προσπάθεια καλλιέργειας της φιλαναγνωσίας έχει έναν πολύ ισχυρό ανταγωνιστή, καθώς τα κινητά τηλέφωνα και οι υπολογιστές προσφέρουν διαρκώς νέες εικόνες και πληροφορίες που αποσπούν εύκολα την προσοχή των παιδιών.
Αντίθετα, όπως επισήμανε, το βιβλίο απαιτεί διαφορετική λειτουργία του μυαλού.
«Το βιβλίο χρειάζεται προσοχή, χρειάζεται συγκέντρωση, χρειάζεται μνήμη, χρειάζεται κριτική σκέψη», σημείωσε.
Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι το σχολείο δεν αντιμετωπίζει αρνητικά την τεχνολογία. Αντιθέτως, τη χρησιμοποιεί ως εκπαιδευτικό εργαλείο, αναγνωρίζοντας τη χρησιμότητά της.
«Καλό είναι που υπάρχει η οθόνη. Δεν θα δαιμονοποιήσουμε εμείς τίποτα. Και εμείς θα χρησιμοποιήσουμε την τεχνολογία μέσα στα σχολεία για να διδάξουμε», ανέφερε, τονίζοντας όμως ότι η ανάγνωση προσφέρει πολύ σημαντικά οφέλη στην πνευματική ανάπτυξη των παιδιών.
Στάθηκε επίσης στις δυσκολίες που παρατηρούνται στην έκφραση και στην κριτική ικανότητα των μαθητών, επισημαίνοντας ότι η επαφή με το βιβλίο μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη αυτών των δεξιοτήτων.
Από το πλουσιότερο λεξιλόγιο μέχρι την αλλαγή νοοτροπιών
Στη διάρκεια της συνέντευξης, η Βιβή Ανδρίτσου έθεσε και το ζήτημα του λεξιλογίου των παιδιών, επισημαίνοντας ότι η συστηματική ανάγνωση εξωσχολικών βιβλίων συμβάλλει στον εμπλουτισμό του.
Ο διευθυντής συμφώνησε, εξηγώντας ότι τα οφέλη της ανάγνωσης λειτουργούν προσθετικά και γίνονται περισσότερο εμφανή με την πάροδο του χρόνου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι αλλαγές ξεκινούν από το λεξιλόγιο, συνεχίζονται με την ενίσχυση της κριτικής σκέψης και μπορούν, σε μεγαλύτερες ηλικίες, να επηρεάσουν ακόμη και τον τρόπο με τον οποίο οι νέοι αντιλαμβάνονται τον κόσμο.
«Ο καλύτερος τρόπος για να σπάσουμε τις λάθος νοοτροπίες, τα στερεότυπα που μας βασανίζουν από το παρελθόν, είναι διαβάζοντας βιβλία, ασκώντας το μυαλό μας και αφήνοντας τη φαντασία μας ελεύθερη», υπογράμμισε.
Η συζήτηση ανέδειξε την προσπάθεια που γίνεται στο 2ο Δημοτικό Σχολείο Μελίκης ώστε το βιβλίο να αποτελεί μέρος της καθημερινότητας των μαθητών και όχι μια περιστασιακή σχολική δραστηριότητα.
Με τη λειτουργία της βιβλιοθήκης, τη συμμετοχή σε εκπαιδευτικά προγράμματα και τη συνεργασία εκπαιδευτικών και γονέων, το σχολείο επιχειρεί να καλλιεργήσει από μικρή ηλικία μια σχέση με την ανάγνωση, που μπορεί να συνοδεύει τα παιδιά και στα επόμενα χρόνια της ζωής τους.
