Διεξήχθη με επιτυχία η Ημερίδα μέσω διαδικτύου της Πρωτοβουλίας για το Παιδί, την Τετάρτη 23 Σεπτεμβρίου 2020. Η Ημερίδα, που συνδιοργάνωσαν οι Δομές Το Σπίτι της Βεργίνας και το Κέντρο αναφοράς και παροχής συμβουλευτικής και Κέντρο θεραπείας τραύματος, είχε ενημερωτικό-απολογιστικό χαρακτήρα, καθώς συμπλήρωσαν δύο χρόνια λειτουργίας υπό Πρόγραμμα ΕΣΠΑ.
ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ
Α. «Σπίτι της Βεργίνας: απολογισμός έργου και προοπτική»
Από την Ελισάβετ Καραβασίλη-Διευθύντρια στο Σπίτι της Βεργίνας-Κοινωνική Λειτουργό
Η κυρία Καραβασίλη παρουσίασε την πορεία και την εξέλιξη του Σπιτιού της Βεργίνας. Κατά την πρώτη περίοδο 2012-15 μπήκαν τα θεμέλια της Δομής: ορίστηκαν οι βασικές αρχές και οι κανόνες λειτουργίας της. Το Σπίτι λειτούργησε εν μέσω προβλημάτων, που οφείλονταν κυρίως σε υλικοτεχνικές και στελεχικές ελλείψεις. Στην περίοδο που ακολούθησε (2016-18) μία σειρά από έργα και κανονιστικές ρυθμίσεις διορθωτικού χαρακτήρα, έβαλαν τη Δομή στην τροχιά της επιθυμητής οικογενειακής λειτουργίας. Η κ. Καραβασίλη φώτισε ιδιαίτερα την πιο προσεκτική πλέον στόχευση στη θεραπεία του τραύματος των φιλοξενούμενων παιδιών. Η τρίτη περίοδος (2019-20) χαρακτηρίζεται από την ένταξη του Σπιτιού σε πρόγραμμα ΕΣΠΑ, που επιτρέπει τη στελεχική ολοκλήρωση, κυρίως με την είσοδο των Παιδαγωγών στη ζωή του. Το πρόγραμμα εμπλουτίστηκε με νέες δραστηριότητες και εργαστήρια, προσφέροντας νέες δυνατότητες στην κατεύθυνση της θεραπείας τραύματος και της σμίκρυνσης του χρόνου παραμονής των παιδιών στο Σπίτι.
Ακολούθως η κ. Καραβασίλη απέδειξε την επίτευξη των δύσκολων ποιοτικών στόχων του προγράμματος και παρέθεσε ανάλογα στατιστικά στοιχεία για τους ποσοτικούς δείκτες.
Β. «Παιδαγωγικές αρχές και πρακτική εφαρμογή σε παιδιά τραύμα: ο ρόλος του Παιδαγωγού στο Σπίτι της Βεργίνας»
Από τη Ναταλία Μύτιλη-Παιδαγωγό στο Σπίτι της Βεργίνας
Η κυρία Μύτιλη, τόνισε τη σημασία της κοινωνικοποίησης των παιδιών, καθώς και την επιλογή του μοντέλου της αλληλεπίδρασης, που διέπει τη δουλειά της. Όρισε τους άμεσους και έμμεσους παιδαγωγικούς στόχους που πρέπει να υπηρετηθούν με χαρακτηριστικότερο αυτόν της ανάκτησης της παιδικής ηλικίας. Κατά τη ίδια επιταγή, οι δράσεις εκπαίδευσης-μαθησιακής υποστήριξης υπακούν στην αδήριτη αναγκαιότητα να είναι παιδοκεντρική η εκπαίδευση και εναλλακτικές οι χρησιμοποιούμενες μέθοδοι. Οι δημιουργικές και ψυχαγωγικές δράσεις επιδιώκουν την επίτευξη ισορροπίας των στοιχείων της προσωπικότητας των παιδιών και υπάγονται στη «θεωρία του παιγνιδιού» αντίστοιχα. Ο τελικός σκοπός είναι η διαμόρφωση της προσωπικότητάς τους, σε κλίμα αντιϊδρυματικό-οικογενειακό, προσπάθεια δύσκολη και επίμοχθη, που χρειάζεται διαρκή ανατροφοδότηση και αξιολόγηση, προκειμένου να μην παρεκκλίνει από τον στόχο της.
Γ. «Αντιϊδρυματική λειτουργία: τρόποι και μέθοδοι για ένα δύσκολο πρόβλημα»
Από τον Κώστα Μακρίδη-Παιδαγωγό στο Σπίτι της Βεργίνας
Ο κύριος Μακρίδης αναφέρθηκε στις θλιβερές συνέπειες της φροντίδας ιδρυματικού χαρακτήρα. Προσδιόρισε το πεδίο της δικής του δουλειάς, σε μία Δομή που επιδιώκει την αντιϊδρυματική λειτουργία, με την ομάδα των παιδιών που έχει στην ευθύνη του, της οποίας τα εγγενή προβλήματα καθιστούν εξέχουσα την ανταπόκρισή του, μεταξύ άλλων, και ως του ανδρικού-πατρικού προτύπου, του τόσο ελλείποντος στις δομές παιδικής προστασίας. Ο κ. Μακρίδης εστίασε στην αξία της άρσης των μαθησιακών δυσκολιών των παιδιών του Σπιτιού, επίτευγμα που τα εντάσσει στη σχολική ζωή και μέσα από μικρές μαθησιακές νίκες τα προσδίδει αυτοεκτίμηση, πρώτο βήμα για την επιδιωκόμενη θεραπεία του τραύματός τους.
Δ. «Κέντρο αναφοράς και παροχής συμβουλευτικής-ΚΕΘΕΤ: απολογισμός έργου και δράσεων
Από τη Μαρία Πανταζή-Ψυχολόγο στο ΚΑ/ΣΚ/ΚΕΘΕΤ
Η κ. Πανταζή παρουσίασε τη διαδρομή του Κέντρου αναφοράς και παροχής συμβουλευτικής, τις υπηρεσίες που παρέχει και τις θετικές μεταβολές τους, χάρις και στην ένταξή του σε πρόγραμμα ΕΣΠΑ. Το ΚΑ/ΣΚ βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της παιδικής προστασίας, ασχολούμενο από την πρόληψη έως την τεκμηρίωση της κακοποίησης και την υποστήριξη των θυμάτων στα δικαστήρια. Το Κέντρο θεραπείας τραύματος ως νέα Δομή, πρωτοπορεί στην περιοχή της Κ. Μακεδονίας, με τη δικανική συνέντευξη που διεξάγει και με την εντατική, εξατομικευμένη και μακροχρόνια ψυχολογική και ψυχιατρική υποστήριξης των θυμάτων. Παράλληλα, απευθυνόμενη η όλη Δομή στον γενικό πληθυσμό με δράσεις ενημέρωσης, εστιάζει ιδιαίτερα στον σχολικό χώρο και από τη φετινή χρονιά θα πραγματοποιήσει δομημένα προγράμματα ενημέρωσης των μαθητών στα σχολεία της Κ. Μακεδονίας. Η κ. Πανταζή έκλεισε την εισήγησή της με την παράθεση πολύ ενδιαφερόντων στατιστικών στοιχείων από τη λειτουργία των δύο τομέων της Δομής.
Ε. «Σκιαγράφηση του προβλήματος της παραβατικότητας ανηλίκων στην πόλη της Βέροιας»
Από την Θεοδώρα Νιώπα-Διευθύντρια στο ΚΑ/ΣΚ/ΚΕΘΕΤ, Κοινωνική Λειτουργό
Η κ. Νιώπα σκιαγράφησε το πρόβλημα της παραβατικότητας των ανηλίκων, όπως αυτό προκύπτει από τη μακροχρόνια ενασχόλησή της με παραβατικά και άλλα άτομα που βρίσκονται μέσα ή σε επαφή με θύλακες παραβατικότητας, είτε μέσα στο ΚΑ/ΣΚ είτε στο πεδίο. Αναφερόμενη στη μεθοδολογία που ακολουθεί, ανέλυσε τη θεωρία των κοινωνικών δικτύων και παρέθεσε τα στοιχεία της μελέτης της πάνω σε ένα αρκετά ευρύ δείγμα παραβατικών ατόμων. Η μελέτη που παρουσίασε η κ. Νιώπα και αποσκοπεί στον συστηματικό και επιστημονικό σχεδιασμό των παρεμβάσεων του Οργανισμού σε ατομικό, οικογενειακό και ομαδικό-κοινωνικό επίπεδο, αποτελεί μέρος μεγαλύτερης μελέτης που βρίσκεται σε διαρκή ροή και σε πιο ολοκληρωμένη φάση θα παρουσιαστεί στο προσεχές 2ο Διεθνές Συνέδριο της ΠγτΠ, με γενικό θέμα την παραβατικότητα των ανηλίκων.
ΣΤ. «Το τραύμα και η αντιμετώπισή του στο Κέντρο θεραπείας τραύματος»
Από την Μαρία Δραμιλαράκη-Επόπτρια Παιδοψυχίατρο στον Οργανισμό
Η κυρία Δραμιλαράκη περιέγραψε το χαλεπό τοπίο της παιδικής κακομεταχείρισης, δίνοντας τα επιδημιολογικά δεδομένα του. Προσδιόρισε τις ιδιότητες του σπιτιού ως καταφυγίου σωματικής και συναισθηματικής ασφάλειας, μέσα στο οποίο η αλληλεπίδραση θετικών περιβαλλοντικών επιρροών και η γενετική προδιάθεση θα οδηγούσαν στην ιδανική ανάπτυξη του παιδιού. Εκ του αντιθέτου, προσδιορίστηκαν οι σοβαρές και μακροχρόνιες συνέπειες στη σωματική και ψυχική υγεία ατόμων που είχαν αρνητικές εμπειρίες σε μικρή ηλικία, καθώς και οι κοινωνικές ανάλογες. Στη συνέχεια η κ. Δραμιλαράκη όρισε την ομάδα στόχου του ΚΕΘΕΤ και την προέλευση των περιστατικών του και ανέπτυξε την εφαρμοζόμενη μέθοδο θεραπείας, που αρχίζει με την αξιολόγηση της κατάστασης και την κατάρτιση ενός εξατομικευμένου προγράμματος. Η ακολουθούμενη προσέγγιση της κ. Δραμιλαράκη είναι η γνωστική-συμπεριφορική ψυχοθεραπεία εστιασμένη στο τραύμα.
