Την Παρασκευή 28 Αυγούστου, στη Μελίκη, στο Κονάκι, πραγματοποιήθηκε το πρώτο μέρος των εκδηλώσεων μνήμης για τα 100 χρόνια εκπατρισμού των Κωστιανών, από το Κωστί της Βόρειας Θράκης.
Ήταν εντυπωσιακή η προσέλευση 1.000 και πλέον ατόμων που προσήλθαν το βράδυ της Παρασκευής στον βιωματικό χώρο, στο περίβολο από το Κονάκι, που με την παρουσία τους τίμησαν όχι μόνο τους Κωστιανούς αλλά τους όπου γης και όλων των εποχών πρόσφυγες.
Αίσθηση προκάλεσε η παρουσία βουλγαρικής αντιπροσωπείας, του Δήμου Carevo (Βασιλικό), Κωστί και Μπρόντίβο, όταν μεταξύ των άλλων δώρων παρέδωσαν βαρύτιμη εικόνα της Παναγίας στον Πρόεδρο του Συλλόγου μας από μέρους όλων των κατοίκων του Carevo, ʽʽνα φυλάτει και να προστατεύειʼʼ όλους τους Κωστιανούς και Μπροντιβιώτες απογόνους των προσφύγων του 1914.
Προηγουμένως ο Πρόεδρος του Συλλόγου ʽʽΚωστίʼʼ τους αποκάλεσε ʽʽσυγγενείς απʼτα παλιάʼʼ, καθότι η ιστορική αλήθεια, δεν αναγνωρίζει μεταξύ των λαών θύματα και θύτες, αλλά ως λερναία ύδρα του κακού της προσφυγιάς θα κρίνει ότι ήταν είναι και θα είναι τα διεθνή μεγάλα οικονομικά συμφέροντα.
Εν συνεχεία εντυπωσίασε και κατέπληξε με τη σεναριογραφική του δεινότητα και σκηνοθετική του αρτιότητα ʽʽο δικός μας Κούνδουροςʼʼ τέως Δήμαρχος και δάσκαλος Κώστας Καρέλης με τη σύντομη και περιεκτική αναδρομή των γεγονότων της εποχής, από δύο ορθόφωνες, λυγερόκορμες επιστημόνισσες της Θράκης. Παράλληλα με μια καταπληκτική θεατρική παράσταση, όπου η νεολαία της Μελίκης κατέπληξε με την ερμηνευτική της δεινότητα, αλλά και την άνετη εκφορά του ιδιωματικού λόγου των Κωστιανών.
Προσφέρθηκαν εδέσματα με τις οσμές και τις γεύσεις των Κωστιανών, που ενθουσίασαν.
Το γλέντι που ακολούθησε ήταν ένα τυπικό με όλα τα ενθουσιαστικά στοιχεία της θρακιώτικης ψυχής, με τον Σπύρο Κούκο στην λύρα και στο τραγούδι, με αρχέγονες γλυκές μουσικές αποχρώσεις, ψυχαγώγησε τους παρισταμένους, και τους κράτησε στο αλώνι του χορού μέχρι τελικής πτώσεως τις πρώτες πρωινές ώρες.
Το Σάββατο το πρωί τελέστηκε Θεία Λειτουργία και μνημόσυνο για τους προγόνους πρόσφυγες ιερουργούντως του πατρός Γεωργίου Γιοβανόπουλου ο οποίος συνεκίνησε λατρευτικά το εκκλησίασμα, υπενθυμίζοντας ότι ο Κύριος και Σωτήρας μας Χριστός υπέστη την προσφυγιά παιδιόθεν.
Τέλος ο γνωστός γιατρός νευρολόγος Ρέκλος Αναστάσιος για μια ώρα περίπου, κράτησε άφωνους τους παρόντες αναφερόμενος σε ανέκδοτες πτυχές της ιστορίας του Κωστί με επιστημονική ενδελέχεια.
