Με άξονα τα βαθιά ανθρώπινα συναισθήματα και οδηγό την παράδοση, η μουσικοχορευτική παράσταση «Της αυγής το σκίρτημα, της ξενιτιάς το δάκρυ» ανέβηκε το Σάββατο στη σκηνή του Χώρος Τεχνών – Θάνος Μικρούτσικος, από το Τμήμα Λαογραφίας της ΚΕΠΑ Δήμου Βέροιας, προσφέροντας στο κοινό μια ολοκληρωμένη και καλοδουλεμένη κατάθεση πολιτισμού.
Η παράσταση, με έναν τίτλο που συμπυκνώνει το φως της ελπίδας και τη σκιά του αποχωρισμού, ξεδίπλωσε επί σκηνής έναν κύκλο συναισθημάτων που διατρέχουν τη ζωή και τη λαϊκή παράδοση: χαρά, προσμονή, πόνο, νοσταλγία. Μέσα από την εναλλαγή εικόνων και ρυθμών, το κοινό οδηγήθηκε από το συμβολικό «σκίρτημα» της αυγής έως το βαρύ «δάκρυ» της ξενιτιάς, σε μια αφήγηση που αντλεί από το βίωμα και την ιστορία του τόπου.
Καθοριστικό ρόλο στη σκηνική ανάπτυξη είχαν οι ήχοι των παραδοσιακών οργάνων, οι αυθεντικές φορεσιές και τα τραγούδια που συνοδεύουν τις μεγάλες και μικρές στιγμές της ζωής: από τα γαμήλια δρώμενα και τα πανηγύρια έως τα τραγούδια του αποχωρισμού και της μετανάστευσης. Όλα μαζί συνέθεσαν ένα πυκνό πολιτισμικό τοπίο, όπου τα ήθη και τα έθιμα αναβιώνουν, επιβεβαιώνοντας τη διαχρονικότητά τους.
Στη σκηνή συναντήθηκαν όλα τα τμήματα του Λαογραφικού — παιδικό, εφηβικό και ενηλίκων — καθώς και το τμήμα επιδείξεων, παρουσιάζοντας ένα πολυφωνικό σύνολο εικόνων και ακουσμάτων. Οι συμμετέχοντες, με εμφανή τη φροντίδα και την αφοσίωση στην προετοιμασία, μετέφεραν στο κοινό στοιχεία από τον κάμπο της Νάουσας, τη Βέροια, το Ρουμλούκι, τη Δυτική Θράκη, τη Μικρά Ασία, την Κάλυμνο και την Κόνιτσα. Κάθε περιοχή κατέθεσε τη δική της μουσική ταυτότητα και αφηγηματική δυναμική, συγκροτώντας ένα μωσαϊκό πολιτισμικής συνέχειας.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην αναβίωση παραδοσιακών εθίμων, με επίκεντρο τα έθιμα της αυγής, αλλά και δρώμενα όπως η Χελιδόνα, ο Κλήδονας, τα έθιμα του ξενιτεμού, το πασχαλιάτικο γλέντι και τα Θεοφάνεια στα χωριά των Μάρηδων της Δυτικής Θράκης. Οι σκηνικές αυτές αναπαραστάσεις δεν λειτούργησαν απλώς ως αναδρομή, αλλά ως ζωντανή υπενθύμιση της συνέχειας της παράδοσης μέσα στον χρόνο.
Την παρουσίαση έκανε η Βασιλική Ζησιοπούλου.
Πριν την έναρξη της εκδήλωσης, ο πρόεδρος της ΚΕΠΑ Κώστας Ρίζος τίμησε για την συμβολή τους στο τμήμα Λαογραφίας της ΚΕΠΑ τον Κώστα Μπατσαρά και τον Περικλή Μπέτζιο.
Οι χοροί που παρουσιάστηκαν
ΗΜΑΘΙΑ
Έθιμο Χελιδόνας
1. Μέρμηγκας
2. Μουσταμπέικος
ΚΑΛΥΜΝΟΣ
1. Καλαματιανός
2. Θυμαριώτικος
3. Ίσσος – Σούστα
4. Μηχανικός
5. Ντιρλα ντά
ΚΑΜΠΟΣ ΝΑΟΥΣΑΣ
1. Συρτός
2. Νιζάμσκα
3. Τσουράπια
4. Χασάπικο
ΚΟΝΙΤΣΑ (Καστάνιανη)
1. Τι να τον κάνω το ντουνιά
2. Πατινάδα
3. Θληκωτός
4. Λαμπάδα μου γραμμένη
5. Ξενιτιά – Γυρίσματα
Μ. ΑΣΙΑ (Προποντίδα)
Έθιμο Κλήδονα
1. Συρτός
2. Καρσιλαμάς
3. Τέσσερα μάτια δυο καρδιές
4. Χαρείτε νιές
ΡΟΥΜΛΟΥΚΙ
1. Σήμερα Δέσπωμ’ Πασχαλιά
2. Χρυσός Αητός
3. Ντούλας
4. Μπόιμτσα
5. Καρατζόβα
6. Καραγιάνναινα
ΔΥΤ. ΘΡΑΚΗ (Μάρηδες)
Κάλαντα Θεοφανείων
1. Γαϊτάνι
2. Συρτός Συγκαθιστός
3. Ζωναράδικος – Κουλουριαστός
4. Δεντρίτσι – Σούστα
Χόρεψαν και τραγούδησαν τα μέλη των τμημάτων παραδοσιακού χορού του τμήματος Λαογραφίας της Κοινωφελούς Επιχείρησης Πολλαπλής Ανάπτυξης Δήμου Βέροιας.
Διδασκαλία χορού Παναγιώτης Σιστάκος και Τσιρογιάννης Γιάννης
Κείμενα – Παρουσίαση: Βασιλική Ζησιοπούλου
Επιμέλεια Εκδήλωσης: Αθανάσιος Σταυρίδης
Φωτισμοί: Παναγιώτης Πελαλίδης
Ήχος: Γεώργιος Ανδρεόπουλος
Βοήθεια παρείχαν οι: Πολιτιστικός Σύλλογος Πυρσός Νάουσας, Σύλλογος Βλάχων Βέροιας, Πολιτιστικός Σύλλογος Νεοκάστρου, Τριανταφυλλόπουλος Νίκος, Σοφιανίδης Μάνος, Καραχρήστος Χρήστος, Καρακώστα Ζώγια, Γκατζούφας Αντώνης, Μανούδης Νίκος και Τσιάρας Αχιλλέας.
Συμμετέχουν οι Μουσικοί:
Ψαθάς Βαγγέλης, Κλαρίνο – Ζουρνάς
Δανάς Χρήστος, Βιολί
Κουτσιμανή Άννα, Λαούτο
Παράσχος Γιώργος, Τραγούδι
Αλαίτσης Νίκος, Κρουστά
