Γράφει η Μαρία Ξανθοπούλου, Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια
Συχνά οι συγκρούσεις σε μια σχέση πηγάζουν από τον διαφορετικό τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται και ερμηνεύουν τα γεγονότα που βιώνουν, π.χ. ένας αυτόνομος άνθρωπος μπορεί να θεωρήσει μια προσφορά βοήθειας υποτιμητική ή ακόμη και ως απόδειξη της έλλειψης εμπιστοσύνης προς το άτομο του, ενώ ένας εξαρτημένος άνθρωπος θα την ερμηνεύσει ως ένδειξη στοργής.
Πολλές από τις αποφάσεις που παίρνουμε και αρκετές συμπεριφορές που αναπτύσσουμε καθημερινά επηρεάζονται από τους ανθρώπους που έχουμε γύρω μας και απαρτίζουν το κοινωνικό μας δίκτυο. Κάποιες από αυτές τις σχέσεις είναι θετικές και υποστηρικτικές, ενώ κάποιες άλλες μπορεί να είναι αρνητικές ή ακόμα και καταστροφικές.
Μια ουσιαστική σχέση προϋποθέτει αμοιβαίο μοίρασμα, σεβασμό, εμπιστοσύνη και αληθινό νοιάξιμο για τον άλλο. Αυτή η αμοιβαιότητα δεν χρειάζεται να είναι επίμονη και να επιδεικνύεται σε καθημερινή βάση, αλλά κυρίως χρειάζεται να είναι παρούσα και αληθινή. Σημαντικό είναι να προβληματιστούμε πάνω στις σχέσεις μας και να καταλάβουμε εάν ανταποκρίνονται στις πραγματικές μας ανάγκες ή όχι. Ένα πρώτο βήμα είναι να αναλογιστούμε ποιες αξίες αντιπροσωπεύουν οι σχέσεις μας για εμάς και τί έχουμε να προσφέρουμε εμείς σε μια τέτοια αμοιβαία επαφή.
Μέσα στις παρακάτω γραμμές συνοψίζονται οι στόχοι που μπορούμε να θέσουμε στον εαυτό μας και στις σχέσεις μας για να είναι πιο ουσιαστικές και λειτουργικές:
“Θέλω να σε αγαπώ χωρίς να πιάνομαι σφιχτά από εσένα,
να σε εκτιμώ χωρίς να σε κριτικάρω, να έρχομαι κοντά σου χωρίς να εισβάλλω στη ζωή σου, να σε προσκαλώ χωρίς να απαιτώ, να φεύγω από κοντά σου χωρίς αίσθημα ενοχής, να σε κρίνω χωρίς να σε επικρίνω και να σε βοηθώ δίχως να σε προσβάλλω.”
Οι ανθρώπινες σχέσεις είναι ένα μέσο ειλικρινούς δοσοληψίας, ένα μέσο να μοιράζεσαι ανθρώπινα τα προβλήματα και τις ανησυχίες σου. Είναι ένας τρόπος διατήρησης της ακεραιότητας σου, γαλούχησης της αναπτυσσόμενης αυτοεκτίμησης σου και μακροπρόθεσμα ενδυνάμωσης των σχέσεων σου με τον εαυτό σου και τους άλλους. Όσο πιο πλήρης και ολοκληρωμένη είναι η επαφή που κάνουμε με τον εαυτό μας και με τους συνανθρώπους μας, τόσο περισσότερες είναι οι δυνατότητες να νιώσουμε ότι μας αγαπάνε και μας εκτιμούν και να λύνουμε σωστά τα προβλήματα μας. Η Virginia Satir (1989) υποστηρίζει ότι βασική προϋπόθεση για την ανάπτυξη αποτελεσματικής επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων είναι η ύπαρξη αμοιβαίου σεβασμού. Η επικοινωνία είναι αποτελεσματική όταν σε μια σχέση το κάθε άτομο δίνει λεκτικά και μη λεκτικά μηνύματα που είναι σε απόλυτη συμφωνία με όσα νιώθει. Κάτω από αυτές τις συνθήκες η επικοινωνία είναι ειλικρινής και ελεύθερη. Σίγουρα με έναν σύμμαχο την καλή και σωστή επικοινωνία μέσα σε μια σχέση και φιλία όλα φαντάζουν και είναι πολύ πιο εύκολα.
