Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο καθορίζονται οι αμοιβές, ενημερώνονται οι υποψήφιοι εργαζόμενοι και ελέγχονται οι μισθολογικές διαφορές φέρνει το νέο πλαίσιο μισθολογικής διαφάνειας, που τίθεται σε εφαρμογή από την 1η Νοεμβρίου 2026. Οι αλλαγές αφορούν επιχειρήσεις κάθε μεγέθους, επομένως και εκατοντάδες εργοδότες στη Βέροια, τη Νάουσα, την Αλεξάνδρεια και την υπόλοιπη Ημαθία.
Το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης ανακοίνωσε την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου νέες οδηγίες για την εφαρμογή των διατάξεων του νόμου 5316/2026, ο οποίος ενσωματώνει στην ελληνική νομοθεσία την ευρωπαϊκή οδηγία για την ίση αμοιβή ανδρών και γυναικών.
Η νέα εγκύκλιος εξειδικεύει τις υποχρεώσεις των εργοδοτών και τα δικαιώματα των εργαζομένων, με στόχο να περιοριστούν οι αδικαιολόγητες μισθολογικές διαφορές και να ενισχυθεί η διαφάνεια στην αγορά εργασίας.
Τι αλλάζει στις προσλήψεις
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τη διαδικασία πρόσληψης προσωπικού.
Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να ενημερώνουν τους υποψήφιους εργαζόμενους για την αρχική αμοιβή ή το μισθολογικό εύρος της θέσης, πριν από την πρώτη συνέντευξη.
Με τον τρόπο αυτό, ο ενδιαφερόμενος θα γνωρίζει εκ των προτέρων τις οικονομικές προϋποθέσεις της εργασίας για την οποία υποβάλλει αίτηση.
Παράλληλα, οι εργοδότες δεν θα μπορούν να ζητούν πληροφορίες για τις αποδοχές που λάμβανε ο υποψήφιος σε προηγούμενη εργασία, ώστε ο νέος μισθός να μην καθορίζεται με βάση το προηγούμενο μισθολογικό ιστορικό του.
Δικαίωμα ενημέρωσης για τις αμοιβές
Αλλαγές προβλέπονται και για όσους ήδη εργάζονται σε μία επιχείρηση.
Οι εργαζόμενοι αποκτούν το δικαίωμα να ζητούν πληροφορίες σχετικά με τα μέσα επίπεδα αμοιβών ανδρών και γυναικών που απασχολούνται στην ίδια επιχείρηση και εκτελούν ίδια ή ισάξια εργασία.
Η ενημέρωση δεν σημαίνει ότι θα δημοσιοποιούνται οι ατομικοί μισθοί όλων των συναδέλφων. Αφορά συγκεντρωτικά στοιχεία, τα οποία θα επιτρέπουν να διαπιστώνεται εάν υπάρχουν αδικαιολόγητες διαφορές.
Σύμφωνα με τις νέες οδηγίες, ο εργοδότης οφείλει να απαντά στα σχετικά αιτήματα εντός δύο μηνών.
Υποχρεώσεις και για τις μικρές επιχειρήσεις
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι οι βασικοί κανόνες μισθολογικής διαφάνειας δεν περιορίζονται στις μεγάλες εταιρείες.
Αφορούν και τις μικρές επιχειρήσεις, οι οποίες αποτελούν σημαντικό τμήμα της οικονομικής δραστηριότητας στην Ημαθία.
Οι εργοδότες θα πρέπει να διαθέτουν μισθολογικές δομές που βασίζονται σε αντικειμενικά κριτήρια, όπως τα επαγγελματικά προσόντα, η εμπειρία, οι δεξιότητες, οι ευθύνες και οι συνθήκες εργασίας.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι οι εργαζόμενοι πρέπει να λαμβάνουν τον ίδιο μισθό. Οι διαφορετικές αμοιβές εξακολουθούν να επιτρέπονται, εφόσον δικαιολογούνται από πραγματικά και αντικειμενικά στοιχεία και όχι από το φύλο του εργαζομένου.
Πρόσθετοι έλεγχοι στις μεγαλύτερες επιχειρήσεις
Για τις επιχειρήσεις που απασχολούν τουλάχιστον 100 εργαζόμενους προβλέπονται επιπλέον υποχρεώσεις καταγραφής και υποβολής στοιχείων σχετικά με τις μισθολογικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών.
Η συχνότητα των αναφορών διαφοροποιείται ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης.
Στόχος είναι να εντοπίζονται περιπτώσεις στις οποίες εργαζόμενοι που προσφέρουν ίδια ή ισάξια εργασία αμείβονται διαφορετικά χωρίς επαρκή αντικειμενική αιτιολόγηση.
Όπου διαπιστώνονται τέτοιες αποκλίσεις, προβλέπονται διαδικασίες αξιολόγησης και διορθωτικές παρεμβάσεις.
Τι σημαίνουν οι αλλαγές για την Ημαθία
Η εφαρμογή του νέου πλαισίου έχει ιδιαίτερη σημασία για την τοπική αγορά εργασίας.
Στη Βέροια, τη Νάουσα και την Αλεξάνδρεια δραστηριοποιούνται εμπορικές επιχειρήσεις, βιοτεχνίες, βιομηχανικές μονάδες, επιχειρήσεις μεταποίησης αγροτικών προϊόντων, συσκευαστήρια και μονάδες παροχής υπηρεσιών, που απασχολούν εργαζόμενους διαφορετικών ειδικοτήτων.
Για τις επιχειρήσεις αυτές, η προσαρμογή στους νέους κανόνες συνεπάγεται την ανάγκη επανεξέτασης των διαδικασιών πρόσληψης, των κριτηρίων καθορισμού των μισθών και του τρόπου παροχής πληροφοριών προς το προσωπικό.
Από την πλευρά τους, οι εργαζόμενοι αποκτούν περισσότερα εργαλεία για να ελέγχουν εάν η αμοιβή τους καθορίζεται με δίκαια και αντικειμενικά κριτήρια.
Ιδιαίτερα σε κλάδους όπου απασχολούνται άνδρες και γυναίκες σε αντίστοιχες θέσεις, οι νέες ρυθμίσεις ενδέχεται να αναδείξουν μισθολογικές πρακτικές που μέχρι σήμερα δεν ήταν εύκολο να ελεγχθούν.
Η 1η Νοεμβρίου αποτελεί το επόμενο ορόσημο
Το νομοθετικό πλαίσιο για τη μισθολογική διαφάνεια είχε ήδη παρουσιαστεί τους προηγούμενους μήνες. Η νέα ανακοίνωση του Υπουργείου Εργασίας, ωστόσο, αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή εξειδικεύει την εφαρμογή του και τις υποχρεώσεις που ενεργοποιούνται από την 1η Νοεμβρίου.
Για τους εργοδότες, το επόμενο διάστημα αποτελεί περίοδο προετοιμασίας και προσαρμογής. Για τους εργαζόμενους, σηματοδοτεί την ενίσχυση του δικαιώματος ενημέρωσης σχετικά με τον τρόπο καθορισμού των αποδοχών τους.
Το ζητούμενο πλέον είναι κατά πόσο οι νέοι κανόνες θα εφαρμοστούν αποτελεσματικά στην καθημερινότητα των επιχειρήσεων και εάν θα συμβάλουν ουσιαστικά στον περιορισμό των αδικαιολόγητων μισθολογικών ανισοτήτων.
