Μια ιδιαίτερη μουσική βραδιά, με επίκεντρο τη φωνητική μουσική και τη σύνδεση της παράδοσης με τη σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία, πραγματοποιήθηκε το βράδυ του Σαββάτου 17 Οκτωβρίου στη Βέροια, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για την 114η επέτειο της Απελευθέρωσης της πόλης.
Η συναυλία με τίτλο «Origins – Ρίζες» φιλοξενήθηκε στον Χώρο Τεχνών του Δήμου Βέροιας «Θάνος Μικρούτσικος» και συμμετείχαν δύο διαφορετικά φωνητικά σύνολα, η παιδική και νεανική χορωδία Knabenkantorei Basel από την Ελβετια και το γυναικείο φωνητικό σύνολο Voci Contra Tempo.
Πρόκειται για δύο σύνολα με διαφορετική καλλιτεχνική ταυτότητα, αλλά με κοινό σημείο αναφοράς την υψηλού επιπέδου χορωδιακή δημιουργία και την αναζήτηση νέων εκφραστικών δρόμων μέσα από τη μουσική.
VOCI CONTRA TEMPO: Ένα μουσικό ταξίδι από την ελληνική παράδοση στον Χατζιδάκι, με άρωμα Βέροιας
Το γυναικείο φωνητικό σύνολο VOCI CONTRA TEMPO παρουσίασε ένα μουσικό πρόγραμμα με έντονο ελληνικό χρώμα, συνδυάζοντας την παραδοσιακή μουσική με την έντεχνη δημιουργία και τη σύγχρονη χορωδιακή έκφραση.
Μέσα από ιδιαίτερες φωνητικές εναρμονίσεις και προσεγμένες μουσικές επεξεργασίες, το σύνολο ανέδειξε τον λυρισμό και τη διαχρονικότητα των τραγουδιών του Μάνου Χατζιδάκι και του Νίκου Γκάτσου, αλλά και τον πλούτο της ελληνικής μουσικής παράδοσης.
Από τον «Τσάμικο» και τα «Αστέρια του Βοριά» μέχρι το παραδοσιακό «Θαλασσάκι» της Σκύρου, το πρόγραμμα αποτέλεσε ένα μουσικό ταξίδι γεμάτο μελωδίες, ποιητικές εικόνες και λαϊκά ακούσματα.
Ιδιαίτερη αναφορά αξίζει στη «Βασιλική» του Νίκου Ζιώγαλα, ένα τραγούδι με παραδοσιακούς στίχους από τη Βέροια, που πρόσθεσε μια ξεχωριστή τοπική πινελιά στο πρόγραμμα.
Η παρουσίαση ανέδειξε τις εκφραστικές δυνατότητες της γυναικείας χορωδιακής ερμηνείας, δημιουργώντας μια ενδιαφέρουσα μουσική συνάντηση ανάμεσα στην παράδοση, την ποίηση και τη σύγχρονη πολυφωνία.
Knabenkantorei Basel: Ένα μουσικό ταξίδι από τις ρίζες και τη μνήμη στην ελπίδα
Μια πολυδιάστατη μουσική διαδρομή, με επίκεντρο την καταγωγή, την πίστη, τη συλλογική μνήμη και την αναζήτηση της ελπίδας, παρουσίασε στη Βέροια η Knabenkantorei Basel, υπό τη μουσική διεύθυνση του Oliver Rudin.
Το πρόγραμμα «Origins – Ρίζες» αναπτύχθηκε γύρω από ένα βασικό ερώτημα: πώς η ιστορία, οι παραδόσεις και τα βιώματα που κληρονομεί ο άνθρωπος διαμορφώνουν την ταυτότητά του και τι σημαίνει πραγματικά η έννοια της πατρίδας και του «σπιτιού».
Η μουσική αφήγηση οργανώθηκε σε τέσσερις θεματικές ενότητες, καθεμία από τις οποίες προσέγγισε μια διαφορετική πλευρά της ανθρώπινης εμπειρίας.
Η πρώτη ενότητα, «Longing» (Λαχτάρα), επικεντρώθηκε στην αναζήτηση παρηγοριάς και πνευματικής στήριξης. Μέσα από έργα του Φέλιξ Μέντελσον, εμπνευσμένα από βιβλικούς ψαλμούς, αναδείχθηκε η ανάγκη του ανθρώπου για πίστη και προστασία. Ιδιαίτερη θέση κατείχε το «Erdbibdem» του Ēriks Ešenvalds, μια σύνθεση αφιερωμένη στον καταστροφικό σεισμό που έπληξε τη Βασιλεία το 1356, συνδέοντας τη μουσική με την ιστορική μνήμη της γενέτειρας της χορωδίας.
Στη δεύτερη ενότητα, «Spirit» (Πνεύμα), το πρόγραμμα κινήθηκε ανάμεσα στη θρησκευτική μουσική, τον κινηματογράφο και τις μουσικές παραδόσεις διαφορετικών πολιτισμών. Η ουκρανική προσευχή της Hanna Havrylets, το «Now We Are Free» από την ταινία «Μονομάχος» και το «Wedding Qawwali» του A. R. Rahman συνέθεσαν ένα μουσικό σύνολο με αναφορές στην προσευχή, την ελευθερία και τη συλλογική γιορτή.
Η τρίτη ενότητα, «Home» (Σπίτι – Πατρίδα), ανέδειξε τον δεσμό του ανθρώπου με τον τόπο καταγωγής, τη γλώσσα και τις αναμνήσεις του. Τραγούδια για τη Βασιλεία και τον ποταμό Ρήνο συνδυάστηκαν με μουσικές διαφορετικών ευρωπαϊκών παραδόσεων, ενώ έργα όπως το «Signore delle cime» και το νοτιοαφρικανικό «Indodana» έδωσαν μια βαθύτερη διάσταση στην έννοια του σπιτιού, συνδέοντάς την με την απώλεια, το πένθος και τη διατήρηση της μνήμης.
Η μουσική διαδρομή ολοκληρώθηκε με την ενότητα «Awakening» (Αφύπνιση), που έστρεψε το ενδιαφέρον στην ανανέωση και την ελπίδα. Μέσα από συνθέσεις του Christopher Tin, από τον κύκλο «The Drop That Contained the Sea», το νερό λειτούργησε ως σύμβολο της διαρκούς κίνησης και της κοινής ανθρώπινης εμπειρίας. Έργα όπως το «Temen Oblak», με αναφορές στην καταπίεση και την ελευθερία, και το «Iza Ngomso» ανέδειξαν τον διαπολιτισμικό χαρακτήρα του προγράμματος.
Με αυτόν τον τρόπο, η Knabenkantorei Basel παρουσίασε στη Βέροια κάτι περισσότερο από μια διαδοχή χορωδιακών έργων. Το «Origins – Ρίζες» συγκρότησε μια μουσική αφήγηση που ξεκίνησε από την αναζήτηση και τη μνήμη, πέρασε μέσα από την πίστη και την έννοια της πατρίδας και κατέληξε στην προοπτική της αναγέννησης και της ελπίδας.
Με τη «Μυρτιά» του Μίκη το κοινό φινάλε των δύο χορωδιών
Η μουσική βραδιά ολοκληρώθηκε με μια ξεχωριστή στιγμή, καθώς οι δύο χορωδίες, Voci Contra Tempo και Knabenkantorei Basel, ένωσαν τις φωνές τους επί σκηνής, ερμηνεύοντας από κοινού τη «Μυρτιά», ένα από τα αγαπημένα τραγούδια του Μίκη Θεοδωράκη, σε στίχους Νίκου Γκάτσου και χορωδιακή επεξεργασία Δημήτρη Καρβούνη. Η κοινή αυτή ερμηνεία αποτέλεσε το επιστέγασμα της συναυλίας «Origins – Ρίζες», αναδεικνύοντας τη δύναμη της μουσικής να ενώνει διαφορετικές φωνές, γλώσσες και πολιτισμούς, σε ένα συμβολικό φινάλε που ταίριαζε με το πνεύμα των εκδηλώσεων για τα 114α Ελευθέρια της Βέροιας.
Τα δυο μουσικά σύνολα
Η Knabenkantorei Basel αποτελεί έναν ιστορικό χορωδιακό οργανισμό της Ελβετίας, με παράδοση που συμπληρώνει έναν αιώνα. Η παρουσία της στη Βέροια εντάσσεται στην περιοδεία που πραγματοποιεί στην Ελλάδα με αφορμή τα 100 χρόνια από την ίδρυσή της.
Η χορωδία καλλιεργεί το χορωδιακό τραγούδι σε παιδιά και νέους, ηλικίας από 9 έως 24 ετών, προσφέροντάς τους ολοκληρωμένη μουσική εκπαίδευση. Διαθέτει τέσσερα τμήματα, ενώ το ανώτερο συναυλιακό της σύνολο αριθμεί περίπου 70 φωνές, συνδυάζοντας την πολυετή χορωδιακή εμπειρία με τη ζωντάνια και τον ενθουσιασμό της νεότητας.
Με πλούσια δραστηριότητα εντός και εκτός Ελβετίας, συμμετοχές σε συναυλίες με ορχήστρες, περιοδείες και παραστάσεις όπερας, η Knabenkantorei Basel έχει αναπτύξει ένα ευρύ ρεπερτόριο, που εκτείνεται από την Αναγέννηση έως τη σύγχρονη μουσική δημιουργία.
Από την άλλη πλευρά, το Γυναικείο Φωνητικό Σύνολο Voci Contra Tempo συγκαταλέγεται στα ιδιαίτερα δραστήρια και καταξιωμένα φωνητικά σχήματα της Θεσσαλονίκης. Με δέκα χρόνια καλλιτεχνικής παρουσίας, έχει διαμορφώσει ένα πολυσυλλεκτικό μουσικό προφίλ, στο οποίο συνυπάρχουν η σύγχρονη ελληνική λόγια μουσική, το παραδοσιακό τραγούδι, η κλασική δημιουργία, αλλά και επιρροές από την παγκόσμια μουσική σκηνή, όπως η τζαζ και η έθνικ μουσική.
Το σύνολο έχει συνεργαστεί με σημαντικούς μουσικούς φορείς, όπως η Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης και η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, αλλά και με γνωστούς καλλιτέχνες, μεταξύ των οποίων η Μαρία Φαραντούρη, ο Μανώλης Μητσιάς, ο Αλκίνοος Ιωαννίδης και η Αλέξια.
Έχει εμφανιστεί σε πολλές πόλεις της Ελλάδας και έχει συμμετάσχει σε σημαντικά μουσικά φεστιβάλ, όπως η Εθνική Λυρική Σκηνή και τα Δημήτρια. Ξεχωριστή στιγμή στην πορεία του αποτέλεσε η συμμετοχή του στη μουσική της κινηματογραφικής ταινίας «Φόνισσα», με τη διασκευή του τραγουδιού «Μάνα μου, μάνα». Το Voci Contra Tempo αποτελεί επίσης ensemble in residence του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Η συνάντηση των δύο συνόλων στη Βέροια είχε και έναν ιδιαίτερο συμβολισμό. Το μουσικό πρόγραμμα «Origins – Ρίζες» επικεντρώθηκε στην έννοια της καταγωγής, της πατρίδας, της μνήμης και της ταυτότητας, αναζητώντας μέσα από διαφορετικές μουσικές παραδόσεις όλα εκείνα τα στοιχεία που συνδέουν τους ανθρώπους με τον τόπο και την ιστορία τους.
Από τη ρομαντική μουσική του Felix Mendelssohn μέχρι τις σύγχρονες συνθέσεις του δύο φορές βραβευμένου με Grammy Christopher Tin, το πρόγραμμα ταξίδεψε ανάμεσα σε πολιτισμούς, γλώσσες και εποχές, αναδεικνύοντας συναισθήματα που εκτείνονται από τη χαρά και τη νοσταλγία έως την απώλεια, την ελπίδα και την αναγέννηση.
Η συνύπαρξη των νεανικών φωνών της ελβετικής χορωδίας με τη γυναικεία χορωδιακή έκφραση του Voci Contra Tempo ανέδειξε δύο διαφορετικές μουσικές προσεγγίσεις, που συναντήθηκαν γύρω από ένα κοινό καλλιτεχνικό και ανθρώπινο μήνυμα.
Σε μια πόλη που γιορτάζει την απελευθέρωσή της, η επιλογή ενός προγράμματος αφιερωμένου στις ρίζες, στην ελευθερία, στην ειρήνη και στην ελπίδα απέκτησε ξεχωριστή σημασία, συνδέοντας τον επετειακό χαρακτήρα των εκδηλώσεων με την οικουμενική γλώσσα της μουσικής.
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
KNABENKANTOREI BASEL
Μουσική Διεύθυνση: Oliver Rudin
Χορογραφίες – Σκηνική επιμέλεια: Daniel Raaflaub
Πιάνο: Rolf Herter
VOCI CONTRA TEMPO – Γυναικείο Φωνητικό Σύνολο
Μουσική Διεύθυνση: Σοφία Γιολδάση
Πιάνο: Αντώνης Ασπρίδης
