Του Πέτρου Τσαπαρόπουλου
Στα χρόνια της οικονομικής κρίσης οι επιπτώσεις των εκτεταμένων περικοπών των κοινωνικών δαπανών ανέδειξαν με μεγάλη ένταση το φαινόμενο της ακραίας φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού στην χώρα μας.
Ήταν το αποτέλεσμα λαθεμένων πολιτικών επιλογών που επιβλήθηκαν και οδήγησαν μεγάλες πληθυσμιακές ομάδες στην ανασφάλιστη εργασία, στην ανεργία και στην φτωχοποίηση.
Η περίοδος αυτή ανέδειξε με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο την ανάγκη της κρατικής φροντίδας και παρέμβασης μέσα από ένα σύστημα με καθολικές υπηρεσίες και παροχές για όλο τον Ελληνικό λαό με ενιαίους κανόνες, ισοτιμία και αξιοπρέπεια σε όσους υπέστησαν τις μεγαλύτερες απώλειες.
Με βάση τα στοιχεία του ΟΟΣΑ και την διεθνή εμπειρία — – η κοινωνική προστασία είναι δικαίωμα και όχι ελεημοσύνη
– δεν μπορεί να υπάρξει μελλοντική και δίκαιη ανάπτυξη χωρίς ισχυρή κοινωνική προστασία
– κάθε ένα ευρώ που δαπανάται για την κοινωνική προστασία πολλαπλασιάζετε επί 1,03- 1,68 στο ΑΕΠ
– και όσο επενδύουμε σε καθολικά και γενναιόδωρα μοντέλα προστασίας τόσο οι δείκτες φτώχειας, ανεργίας και αποκλεισμού πέφτουν.
Η ιστορία μας διδάσκει ότι σε περιόδους βαθιάς οικονομικής κρίσης( περίοδος μεσοπολέμου) οι υψηλοί δείκτες της φτώχειας και της ανεργίας οδήγησαν κατακόρυφα σε μεγάλες ανισότητες, διάβρωσαν την δημοκρατία και την κοινωνική αλληλεγγύη και οδήγησαν στην άνοδο των ακροδεξιών δυνάμεων και του φασισμού.
Η σημερινή κυβέρνηση στην προσπάθειά της να μην διαταραχθεί περαιτέρω ο κοινωνικός ιστός και έχοντας στο επίκεντρο τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες δημιούργησε ένα σύγχρονο και διαφανές σύστημα, ένα νέο μοντέλο κοινωνικού κράτους που στηρίζεται σε ένα ψηφιακό Εθνικό σύστημα κοινωνικής αλληλεγγύης με δύο πυλώνες
– Ο πρώτος πυλώνας είναι ο Εθνικός μηχανισμός, ένα πληροφοριακό σύστημα που τρέχει στα κέντρα κοινότητας των Δήμων, όπου ο κάθε πολίτης με το ΑΦΜ και το ΑΜΚΑ παίρνει πληροφορίες για τα επιδόματα, τις παροχές και τα προγράμματα που τρέχουν στην περιοχή του
– ενώ ο δεύτερος πυλώνας του συστήματος είναι ο ΟΠΕΚΑ( οργανισμός προνοιακών επιδομάτων και κοινωνικής αλληλεγγύης) που αντικατέστησε τον ΟΓΑ και δίνει όλα τα επιδόματα της κοινωνικής αλληλεγγύης.
Επίσης μέσα στο 2018 θα ψηφιστεί νόμος για όλα τα ιδρύματα Δημοσίου και Ιδιωτικού δικαίου που θα καταγραφούν και θα λειτουργούν με ενιαίους κανόνες διαφάνειας, οικονομικού ελέγχου ρίχνοντας άπλετο φως στο θολό τοπίο χιλιάδων ιδρυμάτων, προσφέροντας την αξιοπρέπεια που δικαιούνται οι Έλληνες πολίτες.
Στα χρόνια αυτά της οικονομικής κρίσης έγινε η πιο σοβαρή θεσμική παρέμβαση που έδωσε την δυνατότητα δωρεάν πρόσβασης στο ΕΣΥ 2500000 ανασφάλιστων συμπολιτών μας μόνο με το ΑΜΚΑ τους.
Έγιναν επίσης στοχευμένες παρεμβάσεις για να διασφαλιστεί η αύξηση των βρεφονηπιακών σταθμών και του αριθμού των παιδιών που εισέρχονται δωρεάν. Έτσι από 70000 θέσεις, σήμερα παρέχεται η δυνατότητα σε 120000 παιδιά να εισέλθουν στους παιδικούς σταθμούς ενώ το 2018 ιδρύονται 400 νέοι βρεφονηπιακοί σταθμοί για 10000 επιπλέον παιδιά. Επίσης το υπουργείο έχει εξαγγείλει πρόγραμμα επιδότησης ύψους 15000000 στους Δήμους για την ανακαίνιση αναμόρφωση και εξοπλισμό των υφισταμένων δομών.
Ο πιλοτική εφαρμογή των σχολικών γευμάτων για 130000 μαθητές γίνεται Εθνικό πρόγραμμα ενταγμένο στον Κρατικό προυπολογισμό κατά τα Ευρωπαικά πρότυπα.
Ο στόχος είναι το 2019 να συμμετέχουν στο πρόγραμμα ο μισός μαθητικός πληθυσμός των μαθητών Δημοτικών και Γυμνασίων.
Το επίδομα παιδιού αυξήθηκε έως 110% για το 92% των οικογενειών.
Η λογική του νόμου στηρίζεται στην ισονομία όλων των παιδιών και οδήγησε σε σημαντική αύξηση του προυπολογισμού κατά 40%. Έτσι το 2018 θα δοθούν 910 εκατ.
από 650 εκατ. που ήταν το 2017. Ειδική μέριμνα δόθηκε για τις μονογονεικές οικογένειες που το επίδομα σχεδόν διπλασιάζεται.
Τέλος ο νόμος για την αναδοχή και την υιοθεσία που ψηφίστηκε πρόσφατα διαλύει το θολό τοπίο που ίσχυε μέχρι σήμερα και επιταχύνει τις διαδικασίες αποιδρυματοποίησης των παιδιών μέσα από διαδικασίες γρήγορες, διαφανείς και επιστημονικά τεκμηριωμένες. Με τον νόμο αυτό η πολιτεία θα γνωρίσει για πρώτη φορά μέσω του ηλεκτρονικού Εθνικού μητρώου τον ακριβή αριθμό των παιδιών που φιλοξενούνται στα ιδρύματα ,το διάστημα παραμονής τους, γιατί δεν δόθηκαν για αναδοχή ενώ θα γνωρίζει τους υποψηφίους γονείς και τις δυνατότητες τους για τον νέο ρόλο που αναλαμβάνουν με την επίβλεψη από το Εθνικό συμβούλιο αναδοχής και Υιοθεσίας.
Η επόμενη ημέρα, μετά το τέλος των μνημονίων, θα πρέπει να βρεί το χώρα μας με μια άλλη κουλτούρα κοινωνικής αλληλεγγύης. Θα πρέπει να περάσουμε από ένα προνοιακό κράτος επιδοματικό και ιδρυματικό για τους άπορους σε ένα κράτος με καθολικές υπηρεσίες και παροχές για όλο τον Ελληνικό λαό με ενιαίους κανόνες, ισοτιμία και αξιοπρέπεια.
