Με απόλυτη επιτυχία και αθρόα συμμετοχή ολοκληρώθηκαν το Σάββατο 3 Οκτωβρίου 2026 οι εκδηλώσεις της ΙΑ΄ Εβδομάδας Τοπικής Ιστορίας & Πολιτισμού, που διοργάνωσε η Εταιρεία Μελετών Ιστορίας και Πολιτισμού Ν. Ημαθίας (Ε.Μ.Ι.Π.Η.), σε συνεργασία με την Κοινωφελή Επιχείρηση Πολλαπλής Ανάπτυξης (ΚΕΠΑ) Δήμου Βέροιας και με την υποστήριξη του Δήμου Βέροιας.
Η φετινή διοργάνωση, η οποία πραγματοποιήθηκε από την Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου έως το Σάββατο 3 Οκτωβρίου 2026 στον Χώρο Τεχνών – Θάνος Μικρούτσικος Δήμου Βέροιας, ήταν αφιερωμένη στη Δημοσιογραφία και τον Τύπο της Ημαθίας, με κεντρικό θέμα: «Η Δημοσιογραφία στην Ημαθία. Ιστορία, ιδεολογία, προσλήψεις, κατευθύνσεις και οπτικές (20ός – 21ος αι.)».
Το πρόγραμμα περιλάμβανε παρουσιάσεις νέων εκδόσεων της Ε.Μ.Ι.Π.Η., έκθεση αρχειακού υλικού για τον τοπικό Τύπο και την ΙΑ΄ Επιστημονική Διημερίδα Τοπικής Ιστορίας, με τη συμμετοχή πανεπιστημιακών, ερευνητών, ιστορικών, δημοσιογράφων και μελετητών.
Έναρξη της ΙΑ΄ Εβδομάδας με βιβλιοπαρουσιάσεις και έκθεση αρχειακού υλικού
Οι εκδηλώσεις ξεκίνησαν την Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου, με την παρουσίαση νέων εκδόσεων της Ε.Μ.Ι.Π.Η. και τα εγκαίνια της περιοδικής έκθεσης αρχειακού υλικού για τον Τύπο στην Ημαθία, η οποία διοργανώθηκε σε συνεργασία με το 3ο, το 4ο και το 5ο ΓΕΛ Βέροιας.
Κατά την έναρξη χαιρετισμό απηύθυνε ο Πρόεδρος της ΚΕΠΑ Δήμου Βέροιας Κώστας Ρίζος, καθώς και ο Πρόεδρος της Ε.Μ.Ι.Π.Η. Νίκος Βουδούρης, ο οποίος κήρυξε την έναρξη των εκδηλώσεων της ΙΑ΄ Εβδομάδας Τοπικής Ιστορίας και Πολιτισμού.
Στο πλαίσιο της εκδήλωσης παρουσιάστηκαν ο τόμος των Πρακτικών της Επιστημονικής Ημερίδας Τοπικής Ιστορίας «Το Ρουμλούκι κατά τον 19ο και 20ό αι.», καθώς και τα νέα τεύχη 52, 53 και 54 του περιοδικού της Ε.Μ.Ι.Π.Η. «Χρονικά Ιστορίας και Πολιτισμού».
Τα «Χρονικά» παρουσίασε ο Διευθυντής του περιοδικού Στέργιος Παζαρτζικλής, ενώ για τον τόμο των Πρακτικών μίλησαν ο συγγραφέας και ιστορικός ερευνητής Τρύφων Τοπαλίδης και ο Δρ. Ιστορίας και Αντιπρόεδρος της Ε.Μ.Ι.Π.Η. π. Αθανάσιος Γ. Βουδούρης.
Την έκθεση αρχειακού υλικού τοπικών εφημερίδων παρουσίασε η Φιλόλογος, υποψήφια Δρ. Α.Π.Θ. και Γραμματέας της Ε.Μ.Ι.Π.Η. Ολυμπία Σ. Μπέτσα, η οποία είχε και τον γενικό συντονισμό της εκδήλωσης.
Στην έκθεση παρουσιάστηκαν, μεταξύ άλλων, επιλεγμένα δημοσιεύματα της περιόδου 1940–1970 από το Αρχείο Προκόπη Μαρμαρά, μέσα από τα οποία αναδείχθηκαν πτυχές της ζωής στη μεταπολεμική Ημαθία, μαθητικές δημοσιογραφικές εργασίες, καθώς και πρωτοσέλιδα και φύλλα τοπικών εφημερίδων από αρχειακές συλλογές (διάρκεια έκθεσης έως το μεσημέρι της Δευτέρας 5 Οκτωβρίου 2025).
ΙΑ΄ Επιστημονική Διημερίδα Τοπικής Ιστορίας
Το βασικό επιστημονικό μέρος της διοργάνωσης πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 2 και το Σάββατο 3 Οκτωβρίου 2026, με πέντε συνεδρίες και ένα ευρύ φάσμα δεκαεννέα εισηγήσεων που κάλυψαν διαφορετικές περιόδους, έντυπα, πρόσωπα και πτυχές της δημοσιογραφικής ιστορίας της Ημαθίας.
Η πρώτη ημέρα
Κατά την έναρξη της Διημερίδας, το απόγευμα της Παρασκευής 2 Οκτωβρίου 2026, χαιρετισμούς απηύθυναν ο Βουλευτής Ημαθίας Τάσος Μπαρτζώκας και ο Δήμαρχος Βέροιας Κώστας Βοργιαζίδης.
Χαιρετισμό απηύθυνε επίσης ο Πρόεδρος της Ε.Μ.Ι.Π.Η. Νίκος Βουδούρης, ο οποίος στη συνέχεια κήρυξε την έναρξη των εργασιών της ΙΑ΄ Επιστημονικής Διημερίδας Τοπικής Ιστορίας.
Την εισαγωγική ομιλία πραγματοποίησε ο δημοσιογράφος, ερευνητής και συγγραφέας Μανώλης Κανδυλάκης, με θέμα «Ο δεύτερος βίος των εφημερίδων. Η παρουσία τους μέσα από την έκδοση των φύλλων τους».
Στην Α΄ Συνεδρία, υπό την προεδρία του Νικόλαου Βουδούρη, παρουσιάστηκαν οι εισηγήσεις της Παρασκευής Παυλίδου για τον ημαθιώτικο Τύπο ως πηγή για την εκκλησιαστική και κοινωνική ζωή της Βέροιας, των Ειρήνης Τόπη, Αργυρούλας Λάμπρου και Φωτεινής Ευαγγελίδου για την εξέλιξη του εθίμου της Κατάδυσης του Τιμίου Σταυρού στην Ημαθία μέσα από τον τοπικό Τύπο και του Εμμανουήλ Ξυνάδα για τον εκκλησιαστικό Τύπο και την περίπτωση του περιοδικού «Πελεκάν» (διαβάστηκε η περίληψη της εισήγησή του. καθώς απουσίαζε).
Στη Β΄ Συνεδρία, με πρόεδρο την Ολυμπία Σ. Μπέτσα, ο Θεόδωρος Ζιώτας παρουσίασε στοιχεία για την ειδησεογραφία της Νάουσας στον πανελλήνιο Τύπο των αρχών του 20ού αιώνα, ο Χρήστος Μητσιάνης ανέλυσε τη διαφήμιση στον τοπικό Τύπο της Νάουσας του Μεσοπολέμου, ο Δημήτρης Πυρινός παρουσίασε πληροφορίες για τα σχολεία της Βέροιας επί Τουρκοκρατίας από τις εφημερίδες «Φάρος Μακεδονίας» και «Ερμής», ενώ ο Βαλάντης Παπαγεωργίου αναφέρθηκε στο Μακεδονικό Ζήτημα και τον βρετανικό Τύπο στην περιοχή της Βέροιας και γενικότερα στη Μακεδονία κατά την περίοδο 1870–1910 (διαβάστηκε η περίληψη της εισήγησή του. καθώς απουσίαζε).
Η δεύτερη ημέρα
Οι εργασίες της Διημερίδας συνεχίστηκαν το πρωί του Σαββάτου 3 Οκτωβρίου 2026 με τη Γ΄ Συνεδρία, υπό την προεδρία της Ελισάβετ Σαρηγιαννίδου.
Η Ολυμπία Σ. Μπέτσα παρουσίασε την εβδομαδιαία επαρχιακή εφημερίδα «ΕΜΠΡΟΣ ΒΕΡΟΙΑΣ ΝΑΟΥΣΗΣ ΓΙΑΝΙΤΣΩΝ» του 1932, η Μαρία Συμεωνίδου ανέπτυξε το θέμα του ιστορικού γραμματισμού και των ΜΜΕ μέσα από το παράδειγμα της εφημερίδας «ΑΣΤΗΡ Βερροίας» του 1940, ο δημοσιογράφος και εκδότης Ζήσης Χ. Πατσίκας παρουσίασε την εισήγηση για τους Πατσίκας Χ. Ζήσης και Πατσίκας Ζ. Χρήστος, ενώ ο π. Αθανάσιος Γ. Βουδούρης αναφέρθηκε στο εκδοτικό, δημοσιογραφικό και ερευνητικό έργο του Λώλη Σμυρλή.
Στη Δ΄ Συνεδρία, με πρόεδρο τον π. Αθανάσιο Γ. Βουδούρη, ο Στέργιος Παζαρτζικλής παρουσίασε συγκριτική ανάλυση του ελληνικού Εμφυλίου στις τοπικές εφημερίδες. Οι Ελισάβετ Λαζοπούλου και Ελισάβετ Σαρηγιαννίδου ανέδειξαν πτυχές της ζωής στη μεταπολεμική Ημαθία μέσα από το Αρχείο Προκόπη Μαρμαρά, ο Αλέξανδρος Χατζηκώστας αναφέρθηκε στην εφημερίδα «Ο ΝΕΟΣ ΑΓΩΝ» και την ιδεολογική της τοποθέτηση κατά την περίοδο του Εμφυλίου, ενώ η Ολυμπία Σ. Μπέτσα και ο Διονύσης Παζαρτζικλής παρουσίασαν την εισήγηση με τίτλο «Το Θάρρος του Θαρραλέου».
Η Διημερίδα ολοκληρώθηκε με την Ε΄ Συνεδρία, υπό την προεδρία του Δημήτρη Πυρινού.
Οι Παρασκευή Φυκιάρη και Μαριάννα Νικολάου παρουσίασαν το θέμα της αρχειοθέτησης και ανάδειξης του ιστορικού Τύπου της Μακεδονίας μέσα από τη συλλογή – δωρεά Μπάιτση.
Ο δημοσιογράφος και μέλος της ΕΣΗΕΜ-Θ Χρήστος Μπλατσιώτης παρουσίασε την ιστορική διαδρομή του Τύπου στην Αλεξάνδρεια Ημαθίας.
Τέλος, ο Νικόλαος Βουδούρης, ΜΑ Σύγχρονες Δημοσιογραφικές Σπουδές – Θεολόγος, παρουσίασε την εισήγηση «Από τον μισθωτό συντάκτη στον δημοσιογράφο – εκδότη: Η μετάβαση της τοπικής ενημέρωσης στην Ημαθία την περίοδο 2005–2025», εξετάζοντας τις μεταβολές που σημειώθηκαν στο τοπικό δημοσιογραφικό πεδίο κατά τις δύο τελευταίες δεκαετίες και τη μετάβαση από το έντυπο στο νέο ψηφιακό περιβάλλον.
Ακολούθησαν τα συμπεράσματα από τον δρ. Ιστορίας π. Αθανάσιο Γ. Βουδούρη, αντιπρόεδρο του Δ.Σ. της Ε.Μ.Ι.Π.Η., με τα οποία ολοκληρώθηκαν οι εργασίες της ΙΑ΄ Επιστημονικής Διημερίδας και συνολικά οι εκδηλώσεις της ΙΑ΄ Εβδομάδας Τοπικής Ιστορίας & Πολιτισμού της Ε.Μ.Ι.Π.Η.
Το θέμα της ΙΒ’ Επιστημινικής Διημερίδας Τοπικής Ιστορίας (το 2027), όπως ανακοίνωσε στην έναρξη της ΙΑ’ Επιστημονικής Διημερίδας της Ε.Μ.Ι.Π.Η. ο πρόεδρος του Δ.Σ. Νικόλαος Βουδούρης, θα είναι: «Τοπική Ιστορία και Αρχειακές Συλλογές. Αρχεία, Τύπος, Φωτογραφίες, Ντοκουμέντα στον 20ό αιώνα».
