Την τελευταία εικοσαετία οι πολιτικοί που άσκησαν διοίκηση στην Ημαθία επικαλέστηκαν πολλές φορές την τουριστική ανάπτυξη για να πείσουν τους ψηφοφόρους τους ότι προσπαθούν να δημιουργήσουν προοπτικές για επιπλέον έσοδα στην περιοχή μας. Βέβαια, όχι μόνο ανάπτυξη δεν ήρθε από τον τουρισμό στην περιοχή μας, αλλά μετά από 20 χρόνια υπάρχουν οι ίδιες χτυπητές αδυναμίες.
Πριν λίγο καιρό επισκέφθηκε την Βέροια, στα πλαίσια διακρατικού προγράμματος, ο Μανώλης Χατζηχρήστος ιδιοκτήτης της εταιρείας Prospettiva μαζί με τον Ιταλός Μάριο Τορτέλλο, ιδιοκτήτης της αγροτοτουριστικής μονάδας La Mangolie και πρόεδρο του επαγγελματιών αγροτουρισμού στην περιφέρεια Αμπρούτσο. Ο κ. Χαρτζηχρήστος διοργάνωσε ταξίδι στην Ιταλία και ο κ. Τορτέλλο που είναι για 32 χρόνια επαγγελματίας στον χώρο του αγροτουρισμού, φιλοξένησε φορείς της Ημαθίας που συμμετέχουν στο πρόγραμμα “Ημαθία 2012 Απασχόληση τώρα, ένα σχέδιο για την ένταξη και την συμβολή των ειδικών κοινωνικών ομάδων στην ανάπτυξη, την ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα” και τους παρουσίασε καλές πρακτικές και μυστικά του επαγγέλματος. Μετά επισκέφθηκαν την Βέροια και παρουσίασαν στην ημερίδα του προγράμματος το μοντέλο και την βιωσιμότητα της επιχείρησής στην Ιταλία και ξεναγήθηκαν στο νομό. Από αυτά που είδε, ο κ. Χατζηχρήστος συνέταξε μια έκθεση για το πώς βλέπει τουριστικά την Ημαθία.
«Αυτό που διαπίστωσα τόσο εγώ, όσο και οι άλλοι δύο Ιταλοί συνεργάτες μου, ήταν πως η περιοχή θα έπρεπε να βρίσκεται σε πολλή καλή θέση των επιλογών των επισκεπτών της Ελλάδας, αφού συνδυάζει μοναδικές φυσικές ομορφιές, πόλεις με μεγάλη ιστορία, πολιτισμό, αρχαιολογικά μνημεία παγκοσμίου ενδιαφέροντος και ιστορικής σημασίας, τοπική γαστρονομία, ευδιάθετους ξεχωριστούς κατοίκους, άριστο κλίμα και άλλα πολλά.
Κατά την διήμερη παραμονή μας, αλλά και κατά την έρευνα που έκανα, κατάλαβα γιατί παρόλο που η περιοχή θα έπρεπε να είναι ένα από τα πιο ξακουστά τουριστικά Brand ανά τον κόσμο δεν έχει καταφέρει καλά καλά να βγαίνει στις μηχανές αναζήτησης του διαδικτύου» σχολιάζει στην εισαγωγή της έκθεσής του ο κ. Χατζηχρήστος.
Τα συμπεράσματά του για την Ημαθία
Ξενώνες
Σχολιάζοντας την κατάσταση στους ξενώνες παρατηρεί και προτείνει: “Ενώ ο ξενώνας ήταν υπέροχα διακοσμημένος, αρχιτεκτονικά σε σχέση με την παράδοση, υπερκάλυπτε τις προσδοκίες του κάθε επισκέπτη, υπήρξαν κάποια προβλήματα που οριακά ο ξενώνας έπιασε την βαθμολογία των 6.5 μονάδων.
Πρόβλημα: Δωμάτια πολύ ωραία διακοσμημένα, με πολλές ανέσεις αλλά έντονη την εικόνα της εγκατάλειψης (άσχημη μυρωδιά από τα σιφώνια). Πρόταση: Πριν την υποδοχή πελατών θα πρέπει να γίνεται ένας υποτυπώδης ποιοτικός έλεγχος και έλεγχος πληρότητας βασικών αγαθών δωματίου (πχ σαπούνια κλπ)
Πρόβλημα: Πρωινό με πολλά εδέσματα (ίσως υπερβολικά για τον αριθμό των ενοίκων) κάτι που προκαλεί ανησυχία ως προς την φρεσκάδα τους. Έλλειψη τοπικών προϊόντων. Πρόταση: να θελκτικό πρωινό σε έναν παραδοσιακό ξενώνα δεν χρειάζεται να αποτελείται από 100 διαφορετικά εδέσματα προσπαθώντας να αγγίξει τα πρωινά των μεγάλων ξενοδοχειακών μονάδων. Στην Ημαθία, περιμέναμε ρεβανί, κάποια τοπικά τυριά, μέλι, μαρμελάδες, ντόπιο βούτυρο και όχι Lurpack και ίσως και μια πίτα.
Πρόβλημα: 0 ιδιοκτήτης δεν είχε επαφή με τον κόσμο. Πρόταση: ε έναν ξενώνα αυτό που ζητάει ο επισκέπτης είναι να έχει την δυνατότητα να μιλήσει με τον ιδιοκτήτη, να πάρει πληροφορίες για τον ξενώνα, την ιστορία του, την ιστορία της περιοχής κ.τ.λ.
Αρχαιολογικοί χώροι (Βεργίνα)
Για τους αρχαιολογικούς χώρους παρατηρεί: “Προβλήματα: Πολλή κακή σήμανση για τους χώρους στάθμευσης και πρόσβασης γενικά. Έλλειψη διαθέσιμων ξεναγών στην είσοδο του μουσείου. Κάκιστη εικόνα των καταστημάτων που βρίσκονται στην περιοχή των Βασιλικών τάφων.
Προτάσεις: Δημιουργία διαδικτυακής εφαρμογής για online κράτηση ξεναγών. Ύπαρξη ξεναγών στον αρχαιολογικό χώρο και δυνατότητα είτε ναύλωσης ατομικά είτε με αναμονή για συγκρότηση μικρών γκρουπ. Δημιουργία προδιαγραφών τόσο ως προς την εικόνα που παρουσιάζουν (δεκαετία 1970) όσο και ως προς τα παρεχόμενα είδη”.
Γαστρονομία
Για την γαστρονομία της περιοχής τονίζει: “Προβλήματα: Πολλά ψητά, καμία πίτα, ελάχιστα ορεκτικά της περιοχής, χρήση υλικών της διεθνούς κουζίνας, γλυκά από ξένες κουζίνες, μενού μόνο στα Ελληνικά και χωρίς καμία επεξήγηση για τα τοπικά πιάτα (όπου υπήρχαν). Έλλειψη του τοπικού στοιχείου.
Προτάσεις: Δημιουργία μενού ημέρας και κατάργηση του καταλόγου. Στο Abruzzo τα τελευταία χρόνια οι τρατορίες και τα μικρά επαρχιακά εστιατόρια έχουν εφαρμόσει το μοντέλο των μενού degustazione (δοκιμάζοντας) που αποτελούνται καθημερινά από κάποιες επιλογές γεύσεων σε ορεκτικό, πρώτο, κυρίως και γλυκό και προσφέρονται σε 5, 7 ή ακόμα και 10 γεύσεων. Την ψητή φέτα την βρίσκει κανείς σε όλο τον πλανήτη. Όταν όμως στον κατάλογο θα αναφέρει, «με την γνωστή ΠΟΠ φέτα της Ημαθίας» αμέσως γίνεται πιο ελκυστική για τον επισκέπτη και αποκτά ταυτότητα!”.
Συνεχίζοντας ο κ. Χατζηχρήστος αναφέρει: «Δεν είναι δυνατόν να προσπαθήσουμε να αναπτύξουμε τουρισμό για ξενοδοχεία των 5 αστέρων και στην περιοχή όπου βρίσκονται να υπάρχουν σπασμένοι δρόμοι γεμάτοι λακκούβες, μερικές ξεχασμένες από τον χρόνο ταβέρνες, εμπορικά καταστήματα που θα πουλούν μόνο κινέζικα, μνημεία χωρίς βασικές προδιαγραφές για τους επισκέπτες κ.α.
Αυτό που απαιτείται είναι συλλογική εργασία, συνεργασία, κοινοί στόχοι και προπάντων επαγγελματισμός σε όλους τους τομείς. Θα πρέπει να γίνει ένας ολοκληρωμένος σχεδιασμός, να επιλεχτούν οι επιχειρήσεις που θέλουν να συμμετάσχουν, να υπάρξει μια ομοιογένεια στις υπηρεσίες και προπάντων διάθεση για συνεργασία. Για τον λόγο αυτό προτείνουμε την δημιουργία 3 σημάτων πιστοποίησης υπηρεσιών, που θα παρέχονται από κάποιον αρμόδιο φορέα της Π.Ε. Ημαθίας ο οποίος θα είναι και υπεύθυνος και για τους ελέγχους.
Σήμα Παραδοσιακού καταλύματος (ανεξάρτητα κατηγορίας)
Το σήμα αυτό θα παρέχεται στις επιχειρήσεις που έχουν εφαρμόσει την παραδοσιακή αρχιτεκτονική και επίπλωση και που χρησιμοποιούν για το πρωινό που σερβίρουν, αποκλειστικά και μόνο τοπικά προϊόντα.
Σήμα Παραδοσιακής κουζίνας
Το σήμα αυτό θα παρέχεται στις επιχειρήσεις που θα προσφέρουν μενού προερχόμενα από την τοπική κουζίνα και θα χρησιμοποιούν στο μεγαλύτερο ποσοστό τοπικές πρώτες ύλες.
Σήμα Made in Imathia
Το σήμα αυτό θα παρέχεται σε όποια επιχείρηση παράγει προϊόντα στην Ημαθία, χρησιμοποιώντας τοπικές πρώτες ύλες.
Έτσι η περιοχή θα μπορεί να δώσει μια ολοκληρωμένη ταυτότητα ως προορισμός, με επιλεγμένες επιχειρήσεις που θα καλύπτουν τα ποιοτικά στάνταρς και ο επισκέπτης θα έχει στην διάθεση του έναν οδηγό των ποιοτικών επιλεγμένων επιχειρήσεων.
Όσο αυτό δεν γίνεται, θα παρουσιάζονται φαινόμενα ιδιωτικών πρωτοβουλιών που καταστρέφουν την εικόνα της περιοχής αλλά και όλης της χώρας, προτείνοντας ως επιλεγμένες επιχειρήσεις αυτές που είτε διέθεσαν περισσότερα χρήματα για διαφήμιση, είτε ανήκουν σε φίλους και συγγενείς.
Ένα απλό παράδειγμα, είναι η ιστοσελίδα vvww.agrotourismos.qr η οποία προτείνει ως Προτεινόμενα Επιλεγμένα Αγροτουριστικά καταλύματα, ξενοδοχεία spa των 4 αστέρων”.
Ταυτότητα προορισμού και Branding
Συνεχίζοντας ο κ. Χατζηχρήστος υπογραμμίζει: “Σημαντικό ρόλο στην ταυτότητα ενός προορισμού παίζει η δημιουργία ενός δυνατού Brand που θα συνοδεύεται από ένα «δυναμικό» σήμα και θα υπογράφει την όποια δημοσίευση ή/και έκδοση που θα αφορά την προβολή και την προώθηση της Ταυτότητας προορισμού. Το σήμα θα πρέπει να διαφέρει από αυτό της περιφέρειας ή της Π.Ε., να είναι ευχάριστο και να υποδηλώνει «διακοπές».
Παράλληλα θα πρέπει η λέξη «Ημαθία» να χρησιμοποιείται παντού, για παράδειγμα Κασέρι Ημαθίας (ΠΟΠ), 3-5 πηγάδια Ημαθίας κ.τ.λ, ώστε σταδιακά να αρχίσει να γίνεται όλο και πιο γνωστή, να συνδέεται με την ιστορία, την γεύση και την ποιότητα της Ημαθίας, να αρχίσουν να διαδίδονται τα τοπικά προϊόντα και η Ημαθία να αποκτήσει ένα δυνατό brand στην τουριστική αγορά.
Στον σχεδιασμό της ταυτότητας προορισμού αυτό που θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη, είναι το target group των τουριστών που θα στοχεύσει η περιοχή. Δεν είναι δυνατόν να θέλουμε να καλύψουμε όλες τις κατηγορίες, ηλικίες, όλα τα ενδιαφέροντα και όλα τα βαλάντια. Θα πρέπει να επισημάνουμε τα σημεία που η περιοχή ξεχωρίζει και μπορεί να προσφέρει την μοναδικότητα και μέσω αυτών των στοιχείων να βρούμε το target group στο οποίο θα απευθυνθούμε και όχι να προσπαθήσουμε να αναπτύξουμε «ότι πουλάει»”.
Ανύπαρκτη στο διαδίκτυο η Ημαθία
Για την παρουσία της τουριστικής Ημαθίας στο διαδίκτυο, ο κ. Χατζηχρήστος σχολιάζει: «Η θέση της Ημαθίας στο διαδίκτυο είναι ανύπαρκτη αφού σε καμιά έρευνα, εκτός των στοχευμένων με λέξεις veria, vergina, imathia, δεν βρήκαμε τίποτα σχετικό. Η Ημαθία, όπως και δεκάδες άλλοι τουριστικοί προορισμοί, δεν έχουν αν παρουσιάσουν μια ολοκληρωμένη ιστοσελίδα, αποκλειστικά για τον τουρισμό με ένα ξεχωριστό domain (πχ visitimathia.gr).
Ο σχεδιασμός και η υλοποίηση μιας τέτοιας ιστοσελίδας που να αφορά μόνο το Τουριστικό προϊόν της Π.Ε. της Ημαθίας, είναι επιτακτική και άμεση ανάγκη. Η Ιστοσελίδα θα πρέπει:
• Να είναι πολύγλωσση με τουλάχιστον τις γλώσσες των αγορών στόχων που θα προκύψουν μέσα από τον σχεδιασμό της ταυτότητας προορισμού
• Να καλύπτει όλη την πληροφόρηση που μπορεί να ζητήσει ο υποψήφιος επισκέπτης
• Να έχει σύγχρονη δομή και εύκολη πλοήγηση
• Να είναι γρήγορα και εύκολα εντοπίσημη από τις μηχανές αναζήτησης, με κάθε πιθανή φράση αναζήτησης, σχετική με το τουριστικά προϊόντα της Π.Ε. Ημαθίας αλλά και σε πιο γενικές αναζητήσεις».
