Βιωματικό αντάμωμα με την ιστορία της Βέροιας στο αρχοντικό Σαράφογλου

Σε ένα νοσταλγικό ταξίδι στον χρόνο, εκεί όπου η ιστορία της Βέροιας «αναπνέει» μέσα από τους πέτρινους τοίχους και τα ξυλόγλυπτα ταβάνια, βρέθηκαν την Παρασκευή 16 Ιανουαρίου 2026 οι μαθητές και μαθήτριες των δύο τμημάτων της Β΄ Γυμνασίου του Μουσικού Σχολείου Βέροιας.

Η διδακτική επίσκεψη στο αρχοντικό Σαράφογλου, η οποία δεν ήταν μια απλή περιήγηση, αλλά μια πολιτισμική γέφυρα ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του μαθήματος των Κειμένων Νεοελληνικής Λογοτεχνίας. Η δράση σχεδιάστηκε με διαθεματική προσέγγιση από την φιλόλογο, Χαρά Σκουμποπούλου σε συνεργασία με την καθηγήτρια μουσικής (ούτι), Ευαγγελίας Τσαουσίδου, τον καθηγητή κιθάρας, Βασίλη Βαλαβάνη και τον καθηγητή παραδοσιακής μουσικής, Ιορδάνη Κουτσιμανή, μετουσιώνοντας τη γνώση σε ζωντανή εμπειρία μέσω του λόγου, της φιλαναγνωσίας, της μουσικής και της άμεσης βιωματικής επαφής με τα αυθεντικά τεκμήρια του λαϊκού μας πολιτισμού.

Με οδηγό το διήγημα «Να ’σαι καλά, δάσκαλε» του Γιώργου Ιωάννου, οι έφηβοι/ες μαθητές/τριες άφησαν για λίγο τα θρανία και έγιναν κοινωνοί ενός ζωντανού μαθήματος. Ακολουθώντας τα χνάρια του “δασκάλου” του Ιωάννου, ο οποίος μετέδιδε την αγάπη για τον λαϊκό πολιτισμό όχι ως στείρα γνώση αλλά ως βίωμα, τα παιδιά βγήκαν από την τάξη κι ήρθαν σε επαφή με τις ρίζες τους, έχοντας στις αποσκευές τους και το βιβλίο «Βεργιώτικες ιστορίες και παραμύθια» της Βεροιώτισσας λαογράφου Βούλας Χατζίκου.

Στην καρδιά της Κυριώτισσας, κάτω από το φως που έλουζε την ιδιαίτερης αρχιτεκτονικής αξίας βοτσαλωτή αυλή του αρχοντικού Σαράφογλου, οι κυρίες του Διοικητικού Συμβουλίου του Λυκείου Ελληνίδων Βέροιας (ΛΕΒ) υποδέχθηκαν με θέρμη τους/τις μαθητές/τριες και τους/τις καθηγητές/τριές τους. Η πρόεδρος, κα Ελισάβετ Γεωργάκαρου, καλωσόρισε και ενημέρωσε τα παιδιά για την πολυετή δράση του συλλόγου, ενώ η αντιπρόεδρος, κα Στέλλα Λέκκα, «ζωντάνεψε» την ιστορία του αρχοντικού.

Η ξενάγηση από τις κυρίες Στέλλα Λέκκα, Καίτη Βύζα, Μαρία Γώτα, με τη βοήθεια και των κυριών, Γέσης Βλαχογιάννη και Λόλας Τρομπούκη, λειτούργησε ως μύηση στον παραδοσιακό τρόπο ζωής. Στο μεσοπάτωμα και τους οντάδες του αρχοντικού, τα 2000 αντικείμενα της συλλογής – κοσμήματα, φορεσιές, έπιπλα, χρηστικά σκεύη – έμοιαζαν να ψιθυρίζουν ιστορίες των ανθρώπων της πόλης. Ρίγος προκάλεσε η επαφή με την ιστορική Ελληνική σημαία, κεντημένη με μεταξωτή κλωστή από τα χέρια των Ελληνίδων το 1912, το ιερό αυτό σύμβολο που ανυψώθηκε την ημέρα της απελευθέρωσης της πόλης.

Η κορύφωση της επίσκεψης έλαβε χώρα στο ισόγειο, στον χώρο της χρηστικής ιματιοθήκης, όπου ο λόγος και ο ήχος έγιναν ένα. Η κα Καίτη Βύζα ανέγνωσε μια ιστορία στο βεργιώτικο ιδίωμα από το βιβλίο «Βεργιώτικες ιστορίες και παραμύθια», μεταφέροντας το ηχόχρωμα της τοπικής λαλιάς. Στη συνέχεια οι μαθητές/τριες, με την εμψύχωση των καθηγητών/τριών τους, βίωσαν μια μοναδική εμπειρία που τους ενθουσίασε συνδυάζοντας τη μουσική με τον λόγο. Αυτοσχεδιάζοντας με κρουστά και έγχορδα όργανα έντυσαν ηχητικά την αφήγηση, ενώ η «Μαρμαρένια βρυσούλα», το παραδοσιακό χοροτράγουδο της Βέροιας που είχαν προετοιμάσει με τον καθηγητή παραδοσιακής μουσικής, Ιορδάνη Κουτσιμανή, αντήχησε συγκινητικά στους χώρους του αρχοντικού.

Στην αυλή, ο ρυθμός έγινε κίνηση. Υπό τις οδηγίες της κας Μαρίας Γώτα, οι μαθήτριες μπήκαν στον ρόλο των κοριτσιών μιας άλλης εποχής, διδάχθηκαν τον χορό της «Μαρμαρένιας βρυσούλας» και σιγοτραγουδώντας τον σκοπό αναβίωσαν τη χάρη της βεροιώτικης παράδοσης.

Η εμπειρία αυτή δεν ολοκληρώθηκε με την αποχώρηση από το αρχοντικό. Το ταξίδι θα συνεχιστεί στις σχολικές αίθουσες, όπου οι μαθητές/τριες θα ολοκληρώσουν τη μουσική επένδυση ενός βεργιώτικου παραμυθιού, σκοπεύοντας να το παρουσιάσουν στη σχολική τους κοινότητα αλλά και στο ευρύτερο κοινό μέσω του Μαθητικού Ραδιοφώνου (European School Radio), συνεχίζοντας έτσι την προσπάθεια ανάδειξης του λαϊκού πολιτισμού που έχει ξεκινήσει εδώ και χρόνια.

Η επίσκεψη ολοκληρώθηκε με τους/τις μαθητές/τριες και τους/τις καθηγητές/τριες να αποτυπώνουν τις θερμές εντυπώσεις τους στο λεύκωμα του αρχοντικού και να παίρνουν τον δρόμο της επιστροφής γεμάτοι/ες εικόνες, περπατώντας στα γραφικά σοκάκια της Κυριώτισσας.

Το Μουσικό Σχολείο Βέροιας εκφράζει τις θερμές του ευχαριστίες στο Λύκειο Ελληνίδων Βέροιας για τη ζεστή φιλοξενία και την πολύτιμη συμβολή του στη διατήρηση της τοπικής μας ταυτότητας. Τέτοιες πρωτοβουλίες αποδεικνύουν ότι η εκπαίδευση, όταν συναντά την παράδοση, δημιουργεί βιώματα που μένουν ανεξίτηλα στις ψυχές των παιδιών κι αποτελούν έμπνευση για δημιουργία.

Επισκεφθείτε και το Ψηφιακό Λαογραφικό Μουσείο που δημιούργησαν μαθητές/τριες του Μουσικού Σχολείου Βέροιας στο πλαίσιο του μαθήματος των Κειμένων Νεοελληνικής Λογοτεχνίας https://padlet.com/embed/gez6grie2vljmo7y

Σειρά Podcasts Παραμύθια κι ιστορίες εδώ